تبلیغات
شرکت تعاونی کشاورزی زنبورداران قائم شهر - مطالب آموزش

پس از برداشت عسل در اواخر تابستان  تعدادی از پوکه‌هایی که اضافی هستند را برداشته و برای سال بعد نگهداری می‌کنیم. نحوه نگهداری پوکه‌ها با یکی از روش‌های ریز امکان‌پذیر است. درکف کندو یک قرص فسفید آلومینیوم یا نفتالین گذاشته می‌شود و  پوکه ها در کندو  چیده می‌شوند سپس روی آن یک لایه روزنامه یا پلاستیک میکشیم و طبقه را روی آن قرارداده وقرص را روی پلاستیک یا روزنامه گذاشته وپوکه ها را می چینیم به همین صورت تمامی پوکه ها را داخل کندو یا طبق می چینیم ودر پایان در کندو را میگذاریم.

باید تمام سوراخ‌ها و راه های ورود هوا و حشرات با روزنامه خیس شده خمیری  یا گل بسته شود. اگرکار را درست انجام دهیم پوکه‌ها تا بهار سال بعد کاملاً سالم می مانند. درغیراین صورت اکثر پوکه ها توسط پروانه موم خوار از بین می روند. در انبارهای دربسته پوکه‌ها روی هم به صورت ایستاده چیده می‌شوند، سپس برای هر متر‌مکعب فضا 15 گرم گل گوگرد در قوطی فلزی ریخته و روی آن را با مقداری الکل آغشته می‌کنیم. قوطی فلزی باید بالاتر از تمام پوکه‌ها قرار گیرد. گاز حاصل از آن روی تخم‌های حشره بی‌تأثیر است و پس از 15 روز این کار باید تکرار شود.




طبقه بندی: آموزش،

تاریخ : چهارشنبه 22 بهمن 1393 | 08:00 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

شدت علائم زنبور گزیدگی به چند عامل بستگی دارد که شامل: نوع زنبور، محل گزش، تعداد گزش، حساسیت فرد گزیده شده به سم حشره است. مشکلات پزشکی ناشی از زنبور گزیدگی به دو دسته بزرگ تقسیم می شود :

الف - واکنشهای موضعی که ناحیه نزدیک به محل گزش را درگیر می کند:

·         درد، قرمزی، تورم، خارش در محل گزش

·         گاهی واکنشهای بزرگی (بزرگتر از cm۱۰) در طول ۳۶-۱۲ ساعت پس از گزش اتفاق می افتد.

·         عفونت باکتریائی پوست گر چه شایع است ولی در طول ۳۶-۱۲  ساعت اول پس از گزش و گاهی  حتی پس از چند روز اتفاق می افتد.

ب - واکنشهای حساسیتی و غیر موضعی ( که قسمتهای  مختلف بدن را که دور از محل گزش قرار دارند، گرفتار می کند.)

·         کهیر ( تورم خارش دار در روی سطح پوست )

·         ورم در ناحیه گلو و دهان یا هر دو

·         تنفس مشکل و صدا دار

·         تهوع و استفراغ

·         اضطراب

·         درد در قفسه سینه

·         کاهش فشار خون (حالت ضعف و بی حالی)

·         در موارد شدید کاهش هوشیاری فرد و تنفس بسیار مشکل و حتی مرگ.




طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش،
برچسب ها: گزش زنبور،

تاریخ : چهارشنبه 22 بهمن 1393 | 10:26 ق.ظ | نویسنده : | نظرات

این روش جزء راحت ترین و آسان ترین روشهای آنالیز عسل است که یه کمک چند مواد آزمایشگاهی میتوان به شکری بودن وتقلبی بودن عسل پی ببرد به طوری که یک گرم ید و سه گرم یدور پتاسم را در 50 میلی گرم آب مقطر حل نمایید این مواد را میتوانید از فروشندگان لوازم آزمایشگاهی تهیه نمائید پس از مخلوط کردن مواد , مقدار کمی از عسلتان رادر داخل یک شیشه  کوچک  ریخته و چند قطره از این محلولتان را به آن بیفزائید و خوب مخلوط نمایید پس از چند ثانیه اگر رنگ عسلتان تیره شد نشان میدهد که عسلتان تقلبی و یا حاوی مقدار زیادی شکر میباشد و اگر رنگ عسل تغییری نیافت نشان دهنده خلوص بالای عسل است . این یک انالیز ساده به کمک مواد ازمایشگاهی است که همه میتوانند ان را انجام بدهند شایان ذکر است که علت تغییر رنگ عسل واکنش شکر(ساکارز) یه یدور پتاسیم میباشد که آن را به رنگ ید که رنگ ارغوانی دارد تغییر میدهدو نشانگر مقادیر زیاد شکر در نمونه شما میباشد.




طبقه بندی: آموزش،

تاریخ : سه شنبه 21 بهمن 1393 | 08:19 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
یكی از راه هایی كه زنبورداران در شروع و در پایان فصل زنبورداری که طبیعت از لحاظ شهد و گرده بسیار فقیر می باشد، تغذیه زنبور عسل با شربت شكر به منظور تحریك تخم ریزی و افزایش پرورش نوزاد در كلنی، به منظور افزایش جمعیت كلنی می باشد. به هر حال كلنی های تغذیه شده با شربت شکر شروع به پرورش نوزادان خواهد كرد، اما در این حالت زنبورها از چربی ذخیره شده بدنشان استفاده خواهند كرد و در نتیجه وزن از دست داده و مقدار ازت، عناصر معدنی و ویتامین های بدنشان بشدت کاهش پیدا می کند و مرگ و میر در بین زنبوران افزایش می یابد. یعنی میزان پرورش نوزاد با طول عمر زنبورداران نسبت عكس دارد. یعنی هرچه میزان پرورش نوزاد بیشتر باشد طول عمر زنبوران پرورش یافته در این دوران كمتر است. در شرایط عدم دسترسی زنبوران جوان به گرده جهت تأمین نیازهای حیاتی خود به پروتئین، ویتامین ها و مواد معدنی سبب کاهش چشمگیر طول عمر آنها به میزان 50 درصد می شود. حال اگر این زنبوران جوان وظیفه پرورش و تغذیه لاروها را نیز بعهده داشته باشند،این عامل اخیر طول عمر زنبوران عسل را دو چندان كاهش می دهد و طول عمر این زنبوران به میزان 76 درصد کاهش خواهد داشت. توجه داشته باشید که كاهش طول عمر شامل كاهش طول عمر زنبوران پرستار و زنبوران تولید شده از لاروهای پرورش یافته در این شرایط سوء تغذیه می باشد.

درصورتی که در حدود 3-2 ماه قبل از شروع جریان شهد از مکمل های غذائی مناسب با نیاز های زنبور عسل استفاده شود جمعیت کندو به طرز چشمگیری (تا تقریباً 3-2 برابر) افزایش می یابد که البته افزایش جمعیت توأم با افزایش ذخایر بدنی زنبوران نیز می باشد، که این خود باعث می‌شود به همین میزان عسل بیشتری تولید شود.

اشاره به این نكته ضروری است كه متأسفانه زنبورداران با صرف هزینه بسیار بالا مبادرت به تغذیه تحریكی كلنی به منظور افزایش پرورش نوزاد و جمعیت کلنی می نمایند ولی غافل از آن هستند كه عدم توجه به دیگر نیازهای غذایی زنبور عسل مانند تأمین اسیدهای آمینه، ویتامین ها، مواد معدنی و اسیدهای چرب، باعث كاهش طول عمر زنبوران جوان می شود و به همین خاطر است که گاهی یك كندوی با داشتن به ظاهر 10 قاب جمعیت به اندازه یک کلنی 5 قاب جمعیت هم عملكرد ندارد!. تغذیه نامناسب و عدم بی توجهی به تامین کل نیازهای حیاتی زنبور عسل باعث اتلاف هزینه و سرمایه زنبوردار می شود. اگر زنبوردار بجای اینكه تمام هزینه های خود را صرف شربت دهی و تأمین انرژی كند به میزان حداقل 10 درصد را هم صرف تأمین دیگر مواد غذایی زنبور اعم از تأمین اسیدهای آمینه، ویتامین ها، مواد معدنی، اسید های چرب، آنزیم ها و... می نمود می توانست عملكرد و راندمان کلنی های خود را مخصوصاً در شرایط استرس زا برای زنبوران مانند فعالیت جمع آوری شهد و گرده، پرورش نوزاد، كوچ، بیماری، سرما و گرما افزایش دهد.



طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش،

تاریخ : دوشنبه 20 بهمن 1393 | 10:16 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

دانه های سرسیاه می توانید بر روی بینی، گونه ها، گردن و پشت رخ دهدوجود این دانه های سرسیاه روی پوست بسیار ناخوشایند  است و  بیشتر زنان با شیوه های مختلف سعی می کنند آن را از بین ببرند

چه عواملی  باعث بوجود آمدن دانه های سرسیاه می شود؟

شایع ترین  دلایل منافذ بسته، رژیم غذایی بد، عدم تعادل هورمونی و پوست چرب  می باشد. اما،چگونه از شر این دانه های سر سیاه خلاص شویم؟ ما در حال حاضر یک راه حل  اساسی را برایتان پیشنهاد میکنیم که می تواند دانه های سر سیاه را در عرض 5 دقیقه از بین ببرد

مواد لازم :

- نصف عدد لیمو

- چند قطره عسل

عسل  را بر روی لیمو زده  و با آن صورت را مالش می دهیمصورت خود را پس از 7 دقیقه بشویید.
برای اولین بار تفاوت را احساس خواهید کرد. پوست شما نرم تر،  و صاف و تمیز خواهد شد. شما می توانید این درمان  را چند بار در هفته تکرار کنید.




طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش،
برچسب ها: درمان جوش سر سیاه،
دنبالک ها: مجله پزشکی دکتر سلام،

تاریخ : دوشنبه 20 بهمن 1393 | 08:58 ق.ظ | نویسنده : | نظرات

متاسفانه چند سالی است پدیده گرد و غبار تعدادی از استان های غربی و جنوبی کشور را از جمله استان های کردستان ،کرمانشاه ،ایلام ،همدان ،لرستان وخوزستان را فرا گرفته وآسیب های جدی از نظر تولید عسل و سایر فرآورده های کندو و کاهش جمعیت و در نتیجه ضعیف شدن و حتی از بین رفتن کلنی را فراهم نموده است .

 عوامل منفی که این شرایط را بر اثر این پدیده بوجود آورده:

1.       کاهش قدرت دید زنبور عسل و در نتیجه اشتباه در پیدا نمودن گل های شهد دار و گرده دار و حتی عدم پیدا نمودن کندو در مراجعت

2.       چسبیده شدن گرد و غبار به گلها امکان خروج شهد و گرده را برای زنبور سخت می کند.

3.       آلوده شدن گرده گل که غذای اصلی لارو ها می باشد کیفیت آن را پایین آورده و نقش منفی در سلامتی آن ایفا می کند.

4.       تراشه های زنبور عسل که عمل تنفس این موجود توسط آن انجام می گیرد کارایی ضعیف تری پیدا نکوده و  تنفس زنبور عسل به سختی انجام گرفته و حتی در موارد حاد سبب مرگ و میر این موجود می شود.

5.       کاهش حس بویایی ملکه و زنبوران عسل نر و در نتیجه اختلال در جفتگیری

6.       کاهش حس بویایی زنبوران کارگر و ضعیف شدن کارایی آنان در دفاع از کندو

پیشنهادات جهت تقلیل تاثیرات منفی این عامل :

1.       در صورت امکان کندوها را در محل هایی مستقر کنیم که که کمتر در مسیر این پدیده قرار داشته باشند.

2.       در هنگام مواجه شدن با این پدیده تغذیه کندو با شربت رقیق (شکر 1: آب 2) و کیک جانشین گرده

3.       دادن داروهای پیشگیری از بیماری های تنفسی نظیر نوزما




طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش،

تاریخ : شنبه 18 بهمن 1393 | 10:58 ق.ظ | نویسنده : | نظرات

با توجه به مطلب قبلی سایت با عنوان " كاهش فعالیت زنبورداران خوزستان بر اثر پدیده ریزگردها "بر آن شدیم تا توضیحاتی درباره تاثیر پدیده گرد و غبار بر میزان فعالیت کلنی های زنبور عسل را خدمت شما عرض نماییم . در سالهای اخیر شاهد ورود گرد وغبار از مرزهای غربی کشورهستیم. منشاء گرد وغبار کشورهای عربی مانند عراق، عربستان و سوریه اعلام می شود و غالبا" مناطق شمال غرب، غرب و جنوب غربی کشور را فرا گرفته و به تدریج به سایر مناطق نیز سرایت می کند. در چند سال اخیر ورود گرد و غبار خسارتهای فراوانی را علاوه بر مسائل بهداشتی و سلامتی شهروندان، به بخش کشاورزی و اقتصاد زنبورداری بصورت مستقیم و غیر مستقیم وارد کرده است به طوریکه در اثرآلودگی هوا، میزان تولیدات کلنی های زنبورعسل به میزان قابل توجهی کاهش یافته است. زنبورداران سایر مناطق کشور که معمولا" کندو های خود را در فصل زمستان به نواحی جنوبی کوچ می دهند، آنها نیز از آلودگی هوا و گاه وبیگاه از بارش بارانهای گلی این منطقه بی نصیب نمانده اند.


زنبوران مزرعه رو در روزهایی که هوا غبارآلود است، رفتار چراگری کمتری از خود نشان داده و ترجیح می دهند که از کندو خارج نشوند، زیرا آنها موجوداتی ضعیف بوده و فوق العاده نسبت به شرایط محیطی حساس هستند و کوچکترین تغیرات محیطی در زندگی آنها موثر است. به نظر می رسد پدیده ی گرد و غبار، معظل و آفت تازه ای است که در سالهای اخیر به سایر مشکلات زنبورداری اضافه شده است. نکته حائز اهمیت اینکه، غالبا" ورود توده های گرد و غبار به کشور با آغاز فصل فعالیت کلنی های زنبورعسل و شروع زمان گلدهی گیاهان ( فصل بهار) همزمان می شود.

الف- تاثیرمستقیم:

1- کاهش تولید عسل:

زنبوران عسل پس از بلوغ و تکامل پرواز به چهار گروه کاری تقسیم می شوند 1- زنبوران شهد آور 2- زنبوران گرده جمع کن 3- زنبورهایی که بره موم جمع می کنند 4- زنبورانی که آب به داخل کندو حمل می کنند. در روزهایی که درصد ذرات خاک و ریز گردها در هوا بیشتر است، میزان ورود این مواد به داخل کندو، بعلت کاهش پروازهای زنبوران چراگر، به طرز چشمگیری کاهش یافته و از طرف دیگر نیز مصرف انرژی در داخل کندو بالا می رود. دامنه ی زمانی ترشح نکتار توسط گیاهان درهر منطقه محدود و زمان آن نیز کوتاه می باشد، استمرار شرایط نامناسب کلیمایی و جوی باعث کاهش تولید عسل خواهد بود. یعنی منظورم اینست که اگر چنانچه پایداری آلودگی هوا به وسیله گرد وغبار تداوم یابد، طبیعتا" عملکرد کلنی ها خیلی پایین آمده و میزان تولید عسل به طرز معنی داری در کندو ها کاهش می یابد، خصوصا" اینکه آلودگی هوا با با زمان جریان شهد در طبیعت همزمان شود. بارش بارانهای گلی و یا افزایش آلاینده های جوی نظیر ریزگردها، باعث تنش در فیزیولوژی و بیولوژی گیاهان شده و این امر موجب بسته شدن روزنه های تنفسی برگ شده و اختلال در تبخیر و تعریق گیاه باعث کندی فتوسنتز و فرایند تبدیل نشاسته به قند و ترشح نوش از نوشجای گیاهان می شود.

2- کاهش گرده گل:

میزان ورود گرده گل در روزهایی که هوا غبار آلود است، فوق العاده کاهش یافته و احیانا" زنبوردارانی که قصد جمع آوری و برداشت گرده گل بوسیله تله گرده گیر را داشته باشند، اولا" میزان محصول برداشتی آنان به مراتب کمتر خواهد بود و ثانیا" گرده های جمع آوری شده بعلت بارش بارانهای گلی و نشست گرد وغبار بر روی بساک گلها آلوده خواهد بود.

3- کاهش قدرت دید و تشخیص زنبورعسل :

زنبوران گلهای گیاهان را به کمک فرم و شکل گل، عطر و بوی گل، رنگ گل و میزان امواجی نوری که از آنها ساطع می شود تشخیص می دهند. طیف مرئی رنگها برای زنبورعسل 300 – 650 نانو متر و برای انسان 400 – 700 نانو متر می باشد. سلولهای بینایی موجود در چشمان مرکب به رنگ آبی یا سبز و ماوراءبنفش حساس اند. در زمان گرد غبار، زنبورازعلائم کمکی مذکور برای جهت یابی و شناسایی منابع غذایی نمی تواند خوب استفاده کند. وجود بیش از حد ذرات خاک در هوا باعث کاهش قدرت دید و امکان افزایش دریفتینگ(ورود اشتباهی به کندوهای دیگر) و کاهش تشخیص منابع غذایی زنبوران شده و اصولا" آنها پرواز خوبی از خود به نمایش نمی گذارند، بخصوص اینکه اگر پدیده گرد وغبار با وزش باد نیز، همراه باشد که بزرگترین آفت زنبورعسل است.

ب- تاثیر غیرمستقیم:

1- آثار کمبود شهد:

میزان تخم ریزی ملکه رابطه مستقیمی با ورود مقدار شهد و گرده گل به کندو داشته، بطوریکه در نواحی معتدل، منحنی رشد و نمو جمعیت کندو با منحنی رشد و نمو گیاهان که ازاسفند ماه شروع و درخردادماه به نقطه اپتیمم می رسد هماهنگ است. بدیهی است هرعاملی که موجب نوسان و افت منحنی رشد گیاهان شود مستقیما" در میزان تولید و ترشح شهد ثاثیر خواهد گذاشت. ورود مقدار کم شهد به داخل کندو در اثر فعالیت کمتر زنبوران، باعث کاهش تخم ریزی ملکه و پرورش لارو می شود. کاهش جمعیت کندو باعث محصول کم و ضعف کلنی می شود.


2- آثار کمبود گرده:

در زمانی که شکوفه های درختان و گیاهان به گل نشسته، زنبوران اقدام به جمع آوری گرده های گل می کنند. زیرا گرده گل برای پرورش لارو و نوزاد و همچنین ادامه زندگی کلنی زنبورعسل یک امر حیاتی است. یک کلنی زنبورعسل معمولا" بطور متوسط در سال 35 کیلوگرم گرده مصرف می کند. گرده گل باعث افزایش توان زیست کلنی، افزایش میزان تخم ریزی ملکه ، توانایی زمستان گذارانی، افزایش پرورش نوزادان در بهار سال آینده، ترشح ژله رویال و موم، رشد و نمو تخمدانهای ملکه ها، افزایش اسپرم زنبوران نر، تقویت سیستم ایمنی زنبوران، همگی از اثرات مثبت تغذیه ی کلنی از گرده می باشد. لازم به ذکر است که زنبورعسل پروتئین، ویتامینها، مواد معدنی و چربی را از منابع گرده ی گیاهان تامین نموده که کمبود آن به تدریج موجب کاهش جمعیت کلنی، تقلیل راندمان کار و نهایتا" به انهدام کلنی منجر می شود.


3- اخلال در جفت گیری های ملکه:

معمولا" جفتگیری ملکه زنبورعسل در یک روز آرام و هوای آفتابی و شرایط کلیمایی(نور، حرارت، رطوبت، باد) مناسب و درجاهای بخصوصی از فضا که اصطلاحا" بنام "مناطق تجمع نرها" نامیده می شوند صورت می گیرد. بدیهی است که هوای غبار آلود، باعث تغیر شرایط کلیمایی محیط و اخلال در شکل گیری مناطق مذکورشده و نهایتا" پروازهای لقاحی ملکه و زنبوران نر کمتر خواهد بود. خصوصا" اینکه پایداری ذرات گرد وغبار چند روز استمرار داشته باشد. طبیعتا" پرواز لقاحی ملکه و نر هایی که مایل به شرکت در مراسم عروسی ملکه هستند، مستلزم شرایط محیطی ایده آل و مناسب می باشد، با افزایش غلظت گرد وغبار در هوا اولا" باعث می شود که قدرت دید زنبوران فوق العاده کاهش یافته و خطاهای پروازی داشته باشند. ثانیا" دریافت و تشخیص فرمون های ملکه توسط زنبوران نر با مشکل مواجه شده و این احتمال وجود دارد که درصدی از ملکه و زنبوران نر قاعدتا" نتوانند همدیگر را ملاقات کنند. ثالثا" بطور کلی ملکه کلنی با پیش بینی شرایط بد جوی ترجیح می دهند که پرواز عروسی را به روزهای دیگری موکول کنند که در صورت تداوم و پایداری ذرات گرد وغبار ممکن است موفق به جفت گیری نباشند. لازم به ذکر است که ملکه زنبور عسل در طول عمر خود، فقط یک بار تلقیح شده و آن هم حداقل هفته اول زندگی و حداکثر چهار هفته بعد از تولد است و چنانچه به هر دلیلی در این مدت نتواند بارور شود تا آخر عمر باکره و ناکام مانده و تخمهای حاصل از این ملکه، زنبوران نر خواهند بود که بایستی از خیر آن گذشت و اینگونه ملکه به درد کندو و کندودار نمی خورد.


4- مشکلات گرده افشانی:

نقش و وظیفه اصلی زنبورعسل در طبیعت گرده افشانی و باروری گیاهان بوده و درحفظ محیط زیست و توسعه متوازن پایدار رل بسیار اساسی بازی می کند. ارزش افزوده گرده افشانی گیاهان توسط زنبورعسل به مراتب بیشتر از تولیدات آن می باشد. در روزهایی که تراکم و غلظت ریز گردها در هوا، بیشتر می شود بعلت کاهش فعالیت و رفتار چراگری زنبوران مزرعه رو، عمل گرده افشانی و باروری گیاهان کمتر و یا احتمال دارد ناقص صورت گیرد که این امر باعث کاهش میزان تولیدات کشاورزی و خصوصا" باغداران می شود. همانطوری که باراندگی های طولانی در زمان گلدهی گیاهان درصد تلقیح و باروری آنها را کمتر می کند.


بنظر می رسد که پدیده گرد وغبار از جمله ی آفات جدیدی است که می تواند صنعت زنبورداری را با چالش بزرگی مواجه کند و متاسفانه هر ساله دامنه و ابعاد آن نیز بیشتر و بزرگتر می شود. پس بنابرین ضروری است که مراجع ذیربط و کارشناسان امر خصوصا" سازمان حفاظت محیط زیست به همراه دستگاه امورخارجه، اقدامات و تمهیدات و تحقیقات لازم را در خصوص جلوگیری و کاهش اثرات این پدیده ی مخرب، با همکاری و هماهنگی کشورهای همسایه غربی انجام دهند، در غیر اینصورت ورود سامانه های گرد وخاک از کشورهای همسایه خسارات مادی و معنوی زیادی را به کشورمان، علاوه بر سلامت و روان شهروندان، در بخش کشاورزی و صنعت زنبورداری وارد خواهد کرد. البته یادمان نرود که آرزو و علاقه ی زنبوران عسل به داشتن آسمان آبی و زمین سبز بیشتر از ما انسانهاست.



طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش، مقالات،
برچسب ها: گرد و غبار، کلنی زنبور عسل،

تاریخ : جمعه 17 بهمن 1393 | 09:36 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

در مناطق گرم و معتدل, یک کندوی معمولی و با شرایط خوب توده, زنبوران داخل آن را به خوبی محافظت می کنند. در نواحی سردسیر برای حفاظت کلنی ها پیش بینی های بیشتری لازم است. در رابطه با تقلیل تلفات زمستانه کلنی های زنبور عسل که زمانی تصور می شد عمدتا به علت سرما باشد, تحقیقات دامنه داری انجام گرفته است. امروزه می دانیم که در زنده ماندن کلنی در زمستان, عوامل متعددی دخالت دارند. در بعضی نواحی قرار دادن کندوها در جاهایی که از بادهای سرد زمستان در امان باشند ولی آفتاب به آنها بتابد کافی است.

سال ها کندوها را در زیر زمین ها و انبارها نگهداری می کردند ولی تلفات خیلی بیشتر از آن بود که کندوهایی را در محیط آزاد قرار می دادند. باید توجه داشت که در بعضی مواقع این عمل مفید نیز واقع می شود. امروزه روشن شده است که یک بیماری انگلی نیز در زمستان بر شدت تلفات می افزاید. داروهایی وجود دارد که با خوراندن آنها به زنبوران تلفات زمستانه کم می شود.
بسیاری از زنبورداران عقیده دارند که اگر در کندو, عسل کافی وجود داشته باشد, قرار دادن کلنی در محیط باز اشکالی ندارد. ولی عده ای عقیده دارند که با زیاد شدن قیمت عسل باید این طریقه ی زمستان گذرانی کلنی ها دوباره ارزیابی شود.

کندوهای چند طبقه و بدون پوشش زمستانه سال ها رسم براین بود که کلنی های زمستان گذران در محیط خارج را با مواد مختلف بپیچند. بعضی پیش تر رفته در کندوها گرمکن های الکتریکی نصب می کردند. این اعمال براساس این تئوری انجام می گرفت که جلوگیری از تلفات حرارت موجب کم شدن مصرف عسل می گردد. اندازه گیری های دقیق در نقاط مختلف داخل و اطراف خوشه نشان داد که این فکر کاملا هم صحیح به نظر نمی رسد. درجه حرارت داخل خوشه حتی اگر حرارت محیط به شدت تغییر کند ثابت می ماند. حرارت فضای خالی داخل کندو از حرارت محیط خارج تبعیت می کند.

زنبور عسل در حرارت ۱۴ درجه سانتی گراد شروع به ساختن خوشه می کند. هرچه درجه حرارت کمتر می شود خوشه فشرده تر می گردد. درجه حرارت قشر سطحی خوشه بدون توجه به حرارت اطراف آن بین ۶ تا ۸ درجه ثابت می ماند. وقتی حرارت محیط خارج به ۷ درجه سانتی گراد افزایش می یابد خوشه شروع به بازشدن می کند.

برای جلوگیری از تلفات حرارت از طریق تشعشع در قشر سطحی خوشه کارگران از طریق متابولیسم عسل حرارت کافی تولید می کند. این نتایج بنیادی نشان می دهد که چرا کلنی های پرجمعیت بهتر می توانتد در حرارت پایین زنده بمانند. به طور نسبی یک کلنی کوچک از کلنی بزرگ مقدار بیشتری حرارت از دست می دهد برای اینکه سطح خارجی خوشه نسبت به حجم آن در کلنی های کوچک بیشتر است.

این موضوع همچنین ثابت می کند که چرا پیچیدن زیاد کلنی آن طور که انتظار می رفت تاثیر زیادی در کم کردن مصرف عسل ندارد و ممکن است برای کلنی کشنده هم باشد. این عمل در عین اینکه ممکن است از کم شدن سریع حرارت داخل کندو جلوگیری کند مانع گرم شدن آن در آخر زمستان نیز می گردد که در بقای کلنی مفید است. در روزهای گرم و آفتابی زمستان خوشه کلنی کمی از هم باز می شود تا حدی که عده ای برای دفع فضولات خود از کندو خارج می گردند یا اینکه به محل دیگری که عسل فراوان باشد نقل مکان می کنند.

به خوبی معلوم شده است که حرارت خیلی پایین روی کلنی های قوی و خوب آماده شده نمی تواند تاثیر چندانی داشته باشد. کندوهایی که در فریزر و در حرارت ۴۵- درجه در چندین ماه نگهداری شده بودند به علت در اختیار داشتن عسل کافی زنده مانده بودند. کلنی هایی که در پناه از باد استقرار یافته بودند در حالی که قسمتی از دیواره های کندو برداشته شده بود مدتی زنده مانند.

سرمای طولانی ممکن است روی خوشه های کوچک ایجاد مشکل نماید. این خوشه ها حرارت زیادتری نسبت به کلنی های قوی از دست می دهد در حالی که عسل کمتری می توانند مصرف نمایند و اگر نتوانند به محل جدیدی از عسل خود را برسانند از گرسنگی می میرند. گفته قدیمی که زنبور عسل قبل از اینکه از سرما یخ بزند از گرسنگی خواهد مرد, صحیح به نظر می رسد. 




طبقه بندی: آموزش،

تاریخ : پنجشنبه 9 بهمن 1393 | 12:43 ق.ظ | نویسنده : | نظرات
اهداف:
آشنایی با شكل شناسی خارجی زنبور عسل

 وسایل مورد نیاز:

 مقدمه
در جلسه گذشته با جمعیت زنبور عسل و بخشی از شكل شناسی خارجی آن آشنا شدیم. در این جلسه به ادامه مبحث شكل شناسی خارجی زنبور عسل می پردازیم.
5- خرطوم

زواید آزاد آرواره های پایین با هم تشکیل خرطوم را داده که به وسیله آن شهد گل، عسل و آب را جذب می کنند. زواید آرواره پایین و لب پایین در قاعده خود بهم نزدیک شده و در داخل غلافی قرار می گیرند. در مقطع عرضی خرطوم نحوه قرار گرفتن زواید لب پایین و آرواره پایین، کانال مواد غذایی و کانال بزاقی نشان داده می شود.

خرطوم زنبور عسل

به وسیله کانال غذایی زنبور عسل شهد، عسل و آب را به درون دهان می مکد و به وسیله کانال بزاقی، بزاق را به محل غذا می آورد. در مواقعی که زنبور از مواد خشکی چون شکر تغذیه می کند، ابتدا با بزاق خود آن را بصورت محلول در آورده و از راه کانال غذایی از آن استفاده می نماید. در مواقعی که زنبور از خرطوم خود استفاده نمی کند آن را زیر سر خود می خواباند.

6- غدد موجود در سر
الف- غدد بزاقی
زنبور عسل دارای دو جفت غدد بزاقی است، یک جفت غدد بزاقی سینه ای و یک جفت غدد بزاقی سری. مجاری غدد سینه ای و سری در داخل سر یکی شده و لوله واحدی را تشکیل می دهد. ترشحات غدد بزاقی در پایه خرطوم ریخته و در مواقع لزوم مورد استفاده قرار می گیرد.
تصویری از غدد داخلی زنبور عسل
ب-غدد شیری یا غدد زیر حلقی
غدد شیری یا غدد ترشح ژله شاهانه یا ژله سلطنتی تنها در زنبوران کارگر وجود دارد. ترشح این غدد برای تغذیه ملکه، نرها و لاروهای زنبور مورد استفاده قرار می گیرد. غدد شیری به تعداد یک جفت در طرفین سر و زیر حلق قرار داشته و مجرای آن بطور مجزا در بین آرواره های بالا، لب بالا و پایه خرطوم می ریزد. در مواقعی که سایر زنبوران بخواهند از این ماده تغذیه کنند زبان خود را در این قسمت قرار داده و خود زنبور غذا دهنده خرطوم را به زیر سر خم می کند. وقتی زنبورهای پرستار می خواهند لاروها را غذا بدهند ژله شاهانه از بین آرواره های بالا که از هم باز می شوند خارج می گردد.

 ج-غدد آرواره ای
این غدد در داخل سر زنبوران کارگر و ملکه و در قسمت فوقانی آرواره های بالا قرار دارند، از این جهت آنها را غدد آرواره ای می نامند. ترشحات غدد آرواره ای در کارگر و ملکه با هم متفاوت است.

7- سینه
در حالی که سینه حشرات از سه حلقه درست شده است. سینه زنبور عسل و سایر حشرات از راسته بال غشاییان از چهار حلقه که شامل سینه اول، سینه دوم، سینه سوم و ساق می باشند تشکیل شده است. ساق در واقع اولین حلقه شکم است که به حلقه سوم سینه متصل گردیده است.

سینه زنبور عسل

به حلقه سینه در قسمت زیرین یک جفت پا متصل می گردد. از دو جفت بال زنبور، یک جفت به سینه دوم و یک جفت به سینه سوم متصل می گردد.

8- پاها
سه جفت پای زنبور عسل مانند سایر حشرات به ندرت از نظر شکل و اندازه با هم شبیه هستند ولی از نظر ساختمانی پاهای زنبور عسل مانند بقیه حشرات از پنج حلقه یا بند درست شده اند. بند اول پا که پا را به سینه متصل می نماید پیش ران، بند دوم را پی ران، سوم را ران و چهارم را ساق و آخرین قسمت را پنجه می گویند.
پای جلویی زنبور عسل
پای عقب زنبور عسل
9- شاخک پاک کن
فرو رفتگی مدوری است که در قسمت داخلی اولین بند پنجه پاهای جلو قرار دارد. در داخل این فرو رفتگی خارهای کوچک ردیفی شبیه شانه وجود دارند. در روی این فرو رفتگی زایده ای تیغه مانند قرار دارد که در مواقع پاک کردن شاخک در روی فرورفتگی قرار می گیرد. این قسمت در تمیز کردن شاخک ها به کار می رود.
شاخك پاك كن
10- سبد گرده
پاهای عقب زنبور عسل به علت دارا بودن ساق و اولین بند پنجه بزرگ و پهن از سایر پاها فرق دارند. هم چنین ساق و اولین بند پنجه پاهای زنبور کارگر با ملکه و نر متفاوت است. در زنبوران کارگر اولین بند پنجه پاهای عقب در سطح داخلی دارای خارهای ردیفی شانه مانندی است که در زنبوران نر و ملکه وجود ندارد. از این نظر این قسمت را در زنبوران کارگر برس کرده منتقل شده اند در حد فاصل بین پنجه و ساق پاهای عقب مستقر شده و فشرده می شوند و سپس به روی قسمت فوقانی ساق پاهای عقب جمع می شوند. قسمت اخیر را سبد یا زنبیل گرده می نامند.
سبد گرده بر روی پای عقب زنبور عسل
11- بال ها
زنبور عسل دو جفت بال دارد که یک جفت به سینه دوم و یک جفت به سینه سوم متصل می باشند. بال های جلو بزرگ تر و رگ های بیشتری نسبت به بال های عقب دارند.

بال های جلو و عقب در هنگام پرواز بوسیله قلاب هایی بهم متصل می گردند. نحوه اتصال بال ها بدین صورت است که در کناره بالایی بال عقب قلاب هایی وجود دارد که در فرو رفتگی لبه پایینی بال جلو قرار گرفته و باعث می شود که زنبور عسل در موقع پرواز هر رو بال را با هم حرکت دهد.

در روی بال های جلو و عقب رگ یا رگبال های زیادی موجودند. رگ های طولی رگ هایی هستند که از محل اتصال بال به سینه شروع شده و به انتهای بال ختم می گردند. رگ های عرضی رگ هایی هستند که 2 یا چند رگ طولی را به هم وصل می کنند. از بهم پیوستن رگ های طولی و عرضی سلول های بال بوجود می آیند. طول رگ های بال و نسبت آنها به یکدیگر و همچنین زاویه ای که نسبت بهم می سازند در تشخیص نژادهای زنبور عسل اهمیت فراوان دارد.

بال زنبور عسل
12- شکم
شکم حشرات که در قسمت انتهایی بدن قرار دارد، از خارج حلقه حلقه بوده و در داخل آن دستگا های مختلف بدن مانند دستگاه گوارش، دستگاه گردش خون، دستگاه تنفس و دستگاه تنفس و دستگاه تناسلی و قسمتی ازسلسله اعصاب قرار می گیرد. شکم لار و زنبور عسل ده حلقه ولی زنبور بالغ 9 حلقه دارد، زیرا اولین حلقه شکم در سینه ادغام می شود. از نظر ظاهر شکم زنبور کارگر بیش از 6 حلقه ندارد (یعنی از حلقه 2 تا 7)، حلقه های 8، 9 و 10 کوچک شده و در داخل حلقه هفتم قرار می گیرند.

شكم زنبور عسل

13- ضمایم خارجی شکم زنبور عسل
غدد موم
نیم حلقه های شکمی در زنبورها طوری بزرگ شده اند که همه حلقه های بعدی شکم را می پوشانند. در زنبور کارگر قسمت های جلویی حلقه های 4 تا 7 که توسط قسمت های عقبی حلقه های 3 تا 6 پوشیده شده اند، دو قسمت بیضی شکل وجود دارند که به آنها آیینه می گویند، و موم از آن قسمت ترشح می گردد. درپشت و قسمت داخلی این قسمت های بیضی شکل غدد مولد موم قرار دارند.

غدد عطری
غدد مولد مواد عطری در قسمت پشت شکم و در روی قسمت جلویی حلقه هفتم قرار دارد. این قسمت توسط حلقه ششم پوشیده شده است. غدد عطری از تعداد زیادی سلول های ترشحی درست شده اند که ترشحات خود را روی حلقه هفتم پشتی شکم می ریزند.

14- نیش
نیش زنبور از نظر ساختمانی شبیه عضو تخم گذاری سایر حشرات می باشد. نیش در داخل محفظه ای در انتهای شکم زنبور قرار داشته و در موقع لزوم آن را خارج می کند.
نیش در محل اتصال به بدن بزرگ و قطور بوده و به تدریج که به انتها نزدیک می شود باریک تر می گردد.
نیش زنبور عسل

اگر در زیر میکروسکوپ به نیش نگاه کنیم، خواهیم دید که نیش از سه میله یا تیغه درست شده است. از قرار گرفتن این سه میله (یکی در بالا و دو تا در پایین) در روی هم کانال عبور زهر درست می شود. هر سه میله تشکیل دهنده نیش در انتها دارای دندانه هایی هستند که در موقع نیش زدن در بافت های بدن موجود نیش خورده گیر کرده و باقی می ماند.

نیش زنبور عسل


زنبوری که نیش خود را از دست داده است پس از مدتی می میرد. کانال عبور زهر به لوله آورنده زهر و لوله اورنده زهر به کیسه ذخیره زهر منتهی می گردد. زهر زنبور عسل که ماده اولیه خود را از خون می گیرد در داخل غده سازنده زهر ساخته شده و سپس در داخل کیسه ذخیره زهر ذخیره می گردد.

تکلیف:
-  روزنامه دیواری نیمه آماده را با اضافه كردن بخش های دیگر بدن زنبور عسل تكمیل نمایید.
- برای آشنایی بیشترر با رفتار و زندگی زنبور عسل به مطالعه شكل شناسی داخلی زنبور عسل پرداخته و مانند تكلیف بالا یك كاغذ دیواری جدید برای شكل شناسی داخلی زنبور عسل تهیه نمایید. تصویری از فعالیت و روزنامه دیواری خود را برای ما ارسال نمایید.

محل بازدید/ اردو/ خرید: برای دیدن زنبور عسل های اتاله شده می توانید به نمایشگاه های در حال اجرا و نمایش آثار اتاله شده حشرات مراجعه نمایید.

منابع مطالعه: برای كسب اطلاع بیشتر به منابع زیر مراجعه نمایید.
- كتاب راهنمای پرورش زنبور عسل (‌فصل دهم- كالبد شناسی زنبور عسل)، تألیف:دكتر مسعود هاشمی
- كتاب زنبور عسل و پرورش آن (فصل هشتم- ساختمان بدن زنبور عسل)، تألیف: دكتر نعمت الله شهرستانی
- کتاب زنبور عسل، تألیف:مهندس سید جاود سعادتمند



طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش، مقالات، گالری تصاویر،
برچسب ها: شكل شناسی خارجی زنبور عسل، تعاونی زنبورداران قائمشهر،

تاریخ : جمعه 26 دی 1393 | 02:48 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
اهداف جلسه:
• آشنایی مختصر با جمعیت زنبور عسل
• آشنایی با شكل شناسی خارجی زنبور عسل

 وسایل مورد نیاز: -------------------------
روند کار:
مقدمه

حال كه با اهمیت وجود زنبور عسل، تاریخچه وجود زنبور عسل بر روی كره زمین و انواع نژاد آن آشنا شدیم. قصد داریم ابتدا مختصری درباره جمعیت كندو و سپس شكل شناسی خارجی زنبور عسل بدانیم. در داخل كندو معمولاً ملكه، زنبوران كارگر و زنبور نر زندگی می كنند كه این سه دسته به لحاظ ظاهری و نوع فعالیت در داخل و خارج كندو، باهم متفاوتند. برای تشخیص این سه دسته از یكدیگر و شناخت فعالیت های آنها نیاز است ابتدا با شكل شناسی خارجی زنبور عسل آشنا شویم.

3-1 جمعیت زنبور عسل داخل كندو
در داخل هر کندوی زنبور عسل معمولاً یک ملکه، تعداد زیادی کارگر و وقتی مواد غذایی در کندو کافی، شرایط آب و هوایی مناسب و کلنی در حال رشد باشد تعداد کمی زنبور نر وجود دارد. تعداد کارگرها و نرها در داخل کندو به عوامل مختلفی بستگی داشته و در طول سال این تعداد تغییر می کند. در یک کلنی متوسط در فصل رشد حدود 40-60 هزار کارگر، 2-3 هزار نر و یک ملکه وجود دارد. این تعداد زنبور بصورت اجتماعی زندگی کرده و برحسب سن، فعالیت های کندو بین آنها تقسیم می گردد.

از نظر جنسی در کندو دو نوع زنبور وجود دارد که شامل نرها و ماده ها هستند. نرها از تخم های بارور نشده و ماده ها از تخم های بارور شده بوجود می آیند. در هر کلنی وظیفه ملکه تنها تخمگذاری است. مهمترین وظیفه زنبوران نر جفتگیری با ملکه است که هیچگاه داخل کندو صورت نمی گیرد و فقط در بهار و در هوای آزاد انجام می گیرد. تمامی فعالیت های دیگر کندو به عهده زنبوران کارگر که همان زنبوران ماده است صورت می گیرد. این فعالیت ها اعم از موم سازی تغذیه نوزادان و کارهای خارج کندو مانند جمع آوری عسل و گرده گل است.
تفاوت ظاهری زنبور نر و كارگر

اختلاف بین زنبوران کارگر و ملکه اختلافات ظاهری یا فنوتیپیکی بوده و هیچگونه اختلافات ژنتیکی ندارند. این اختلافات در ملکه و کارگرها اساساً بستگی به نوع و مقدار تغذیه در دوران لاروی دارد. عده ای معتقدند که این اختلافات به مقدار مواد غذایی اصلی در دوران لاروی بستگی دارد نه نوع مواد غذایی. مواد غذایی اصلی در تغذیه لاروها ژله شاهانه می باشد.

نرها هم از نظر جنسیت و هم از نظر بعضی از اعضاء خارجی بدن با زنبوران کارگر و ملکه فرق دارند. زنبوران ملکه و کارگر از نظر ژنتیکی با هم شبیه بوده ولی به علت تغذیه مختلف در دوران لاروی هم از نظر ظاهری و هم از نظر بعضی از دستگاه های داخلی بدن با هم فرق دارند.

تفاوت ظاهری زنبور كارگر، ملكه و زنبور نر
3-2 شکل شناسی خارجی زنبور عسل
به دلیل گستردگی مبحث شكل شناسی زنبور عسل در این فصل بخشی از شکل شناسی خارجی زنبور عسل، تقسیمات بدن و ضمائمی که به آن متصل می گردد شرح داده می شود. ادامه این مطلب در جلسه بعد آورده شده است.

زنبور عسل مانند سایر حشرات و بر خلاف مهره داران دارای اسکلت خارجی می باشد. این اسکلت سخت از قطعات و حلقه های سخت کیتینی درست شده که تمام اعضاء داخلی بدن را احاطه کرده و آنها را در مقابل آسیب ها و ضربه های مکانیکی خارجی حفظ می کند.

زنبور عسل حشره ای است تقریباً استوانه ای شکل و تقارن دو طرفی دارد، یعنی اعضاء در قسمت های چپ و راست با هم شبیه می باشند. بدن زنبور عسل مانند سایر حشرات حلقه حلقه بوده و این حلقه ها طوری کنار هم قرار گرفته اند که بدن زنبور را بطور مشخص به سه قسمت سر، سینه و شکم تقسیم می نماید.
شكل ظاهری زنبور عسل (زنبور عسل كارگر)

در روی سر زنبور که قسمت جلویی بدن را تشکیل می دهد، چشم ها، شاخک ها و قطعات دهانی قرار دارند و در روی سینه ضمائم حرکتی زنبور شامل پاها و بال ها مستقر می باشند.

در روی شکم ضمائمی وجود نداشته، بلکه فقط در انتهای آن دستگاه تناسلی خارجی قرار دارد. نیش که در انتهای بدن زنبوران ماده قرار دارد از تغییر شکل تخم ریز بوجود آمده است. بیشتر ضمائم زنبور عسل مفصلی یا بند بند می باشند.

1- سر
سر زنبور جمجمه سختی است که در جلو بدن قرار دارد. سر از روبرو مثلثی و در قسمت عقب یعنی محل اتصال به گردن کمی فرو رفته است. در روی سر زنبور قطعات دهانی و اعضاء حسی مهمی چون چشم های ساده، مرکب و شاخک ها قرار می گیرند. سر حشرات توسط قطعه نرمی بنام گردن به سینه متصل می گردد.
سر زنبور عسل
2- چشم ها
زنبور عسل دو نوع چشم دارد. چشم های مرکب و چشم های ساده. چشم های مرکب به صورت لوبیایی و بزرگ در دو طرف و بالای سر قرار دارند. هر کدام از چشم های مرکب از تعداد زیادی سلول های شش وجهی درست شده اند که هر کدام بعنوان یک واحد بینایی عمل می کنند. تعداد سلول های شش وجهی در زنبور نر خیلی بیشتر از زنبور ملکه و کارگر می باشد. چشم های ساده سه عدد هستند که در فرق سر و در بین چشم های مرکب به صورت قرینه قرار می گیرند. چشم های ساده معملاً از یک عدسی بسیار ساده درست شده اند. مجموعه چشم های ساده و مرکب، حس بینایی زنبور را تشکیل می دهند.

چشم زنبور عسل
3- شاخک ها
شاخک ها زواید بندبند بوده که به تعداد یک جفت در جلو و معمولاً در بین و کنار چشم های مرکب قرار می گیرند. تعداد بندها در زنبورهای نر 13 و در زنبور ملکه و کارگرها 12 بند هستند. در روی شاخک هفت نوع سلول های حسی تشخیص داده اند، که به عنوان اعضاء حسی تماسی، بویایی و همچنین اعضاء حسی که نسبت به درجه حرارت، رطوبت و گاز کربنیک حساس می باشند مشخص گردیده اند.

4- قطعات دهانی
به طور کلی قطعات دهانی زنبور عسل از چهار قسمت زیر دست شده است:
الف ـ لب بالا
در جلو سر و جلو سایر قطعات دهانی قطعه سخت مستطیلی شکلی قرار دارد که توسط قسمت نرمی به جلو سر یا صورت متصل می گردد.
زندگی اجتماعی زنبور عسل - جلسه سوم
ب ـ آرورا های بالا
در زیر لب بالا دو زایده بسیار سخت معمولاً قهوه ای یا سیاهرنگ، مقعر الطرفین که از دو نقطه به جمجه سر متصل گردیده که دارای حرکت افقی بوده و در عمل تغذیه و همچنین ساختن لانه های مومی بکار برده می شوند.
ج ـ آرواره های پایین
آرواره های پایین در قسمت زیر یا عقب آرواره های بالا قرار می گیرند. هر آرواره پایین از پنج قسمت تشکیل یافته است.
د ـ لب پایین
لب پایین در وسط دو آرواره پایین قرار داشته و خود مانند آرواره پایین از 5 قطعه درست شده است. از رویهم قرار گرفتن زواید لب پایین و آرواره های پایین، خرطوم، زبان و در نتیجه کانال مواد غذایی و کانال بزاقی به وجود می آیند.

 تکلیف: برای این جلسه اطلاعات اجزاء خارجی بدن زنبور عسل را با تفكیك نوع آن (زنبور كارگر،نر یا ملكه) به همراه تصویر هر بخش به صورت یك روزنامه دیواری درآورده و برای مابقی بخش های بدن زنبور عسل كه در جلسه آینده می آموزیم فضای كافی قرار دهید.

محل بازدید/ اردو/ خرید: برای این جلسه كافی است یك زنبور اتاله شده را در اختیار داشته باشید تا با اجزاء خارجی بدن آن بیشتر آشنا شوید . بهتر است زنبور اتاله شده از هر سه نوع، زنبور كارگر، زنبور نر و ملكه باشد. زنبور های عسل اتاله شده را می توانید در نمایشگاه های حشرات مشاهده نمایید.

 منابع مطالعه:
برای كسب اطلاع بیشتر به منایع زیر مراجعه نمایید.
- كتاب راهنمای پرورش زنبور عسل (‌فصل دهم- كالبد شناسی زنبور عسل)، تألیف:دكتر مسعود هاشمی
- كتاب زنبور عسل و پرورش آن (فصل هشتم- ساختمان بدن زنبور عسل)، تألیف: دكتر نعمت الله شهرستانی
- کتاب زنبور عسل، تألیف:مهندس سید جاود سعادتمند



طبقه بندی: آموزش، گالری تصاویر، مقالات،
برچسب ها: جمعیت زنبور عسل، شكل شناسی خارجی زنبور عسل،

تاریخ : چهارشنبه 24 دی 1393 | 10:34 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
اهداف جلسه:
• آشنایی با گونه ها و نژادهای زنبور عسل
• آشنایی با پراكندگی گونه های مختلف زنبور عسل

 وسایل مورد نیاز: -------------------------

روند کار:
مقدمه

حال كه با اهمیت وجود زنبور عسل و تاریخچه وجود آن آشنا شدیم، در این جلسه قصد داریم با انواع نژادهای زنبور عسل و پراكندگی آنها آشنا شده و ضمن بررسی نژادهای مختلف، آنها را به مقایسه بگذاریم. این امر ما را در شناخت بهتر زندگی زنبور عسل یاری می رساند.

2-1 گونه ها و نژادهای زنبور عسل
کلاس حشرات یا شش پایان از 31 راسته تشکیل شده است. یکی از این راسته ها راسته بال غشائیان (Hymenoptera) است. در این راسته تعداد 15 بالا خانواده قرار دارد که یکی از آنها بالا خانواده آپوییده (Apoidea‌) می باشد. دارا بودن موهای پَر مانند بر روی بدن گونه های بالا خانواده Apoidea‌، آنها را از نظر حمل دانه گرده و در نتیجه عمل گرده افشانی با اهمیت می سازد. بالا خانواده Apoidea خود از 9 خانواده تشکیل شده است که یکی از این خانواده ها، خانواده آپیده Apidae)) است که گونه های مختلف زنبور عسل در آن قرار دارد.
خانواده آپیده Apidae)) خود به چهار زیر خانواده Bombinae، Euglossinae، Meliponinaeو Apinae تقسیم می شود. تمام گونه های زنبود عسل در زیر خانواده Apinae قرار می گیرند. در دنیا چهار گونه زنبور عسل وجود دارد.
- زنبور عسل کوچک Apis florae F.
- زنبور عسل بزرگ Apis dorsata F.
- زنبور عسل هندی Apis cerana F. در آسی
- زنبور عسل اروپایی Apis mellifera L. در بیشتر نقاط جهان

 دو گونه اروپایی و هندی در داخل کندو زندگی می کنند و سیستم ارتباطی بین افراد گروه تکامل زیادی یافته و از نظر اقتصادی اهمیت بسیاری دارند، در حالی که دو گونه زنبور عسل کوچک و بزرگ به صورت آزاد زندگی کرده و هیچ وقت در داخل محیط بسته کندو قادر به ادامه حیاط نیستند و برخلاف دو گونه قبلی سیستم مکالماتی ابتدایی دارند.
در تصویر زیر می توانید گونه های مختلف زنبور عسل را ببینید و باهم مقایسه نمایید.
تصویر گونه های مختلف زنبور عسل

از چهار گونه موجود زنبور عسل در دنیا، گونه اروپایی Apis mellifera L. در اغلب نقاط ایران به جز مناطق کویری انتشار دارد. گونه زنبور عسل کوچک Apis florae F. فقط در قسمت جنوب و جنوب غربی و شرقی ایران انتشار دارد.
حال مختصری به انواع گونه زنبور عسل می پردازیم.

 2-2 زنبور عسل کوچک (Apis florae F.)
کوچک ترین گونه زنبور عسل است که انتشار آن در قسمت غرب کره زمین از عمان و جنوب ایران شروع و تا شرق کره زمین ادامه دارد. این زنبور، یکی از حشرات گرده افشان بسیار مهم در جنوب ایران به حساب می آید. کلنی زنبور عسل کوچک معمولاً از یک ملکه و تعداد زیادی زنبور کارگر و در فصل مناسب تعداد کمی نر تشکیل شده است.
زنبور عسل کوچک فقط یک شان می سازد که 25 تا 35 سانتی متر عرض و 15 تا 17 سانتی متر طول دارد. این گونه شان خود را بیشتر در میان بوته ها و درختان انبوه گرمسیری مستقر می سازد. عسل این گونه زنبورها کریستالیزه نشده و از نظر مواد متشکله در عسل با سایر گونه های زنبور عسل فرقی ندارد.
 
2-3 زنبور عسل بزرگ (Apis dorsata F.)
در بین چهار گونه زنبور عسل، گونهApis dorsata F. از نظر جثه از همه بزرگ تر است.این گونه مانند زنبور کوچک فقط یک شان می سازد که معمولاً به شاخه های کلفت درختان، زیر سقف ایوان ها و دامنه صخره ها متصل می گردد. شکل و اندازه سلول های شان که در آنها کارگر، ملکه و نر پرورش داده می شود، مشابه است.
 
2-4 زنبور عسل هندی یا شرقی (Apis cerana F. or Apis indica)
این گونه زنبور عسل بسیار به زنبور اروپایی شباهت دارد. حتی بعضی از محققین گونه زنبور عسل هندی را یک زیر گونه زنبور عسل اروپایی می دانند. ولی محققین دیگر این دو گونه را کاملاً از یکدیکر متمایز می دانند. زنبور عسل هندی از نظر جثه کمی کوچک تر از زنبور عسل اروپایی است ولی بیشتر با شرایط آب و هوایی گرم و خشک سازش یافته است.

2-5 زنبور عسل اروپایی Apis mellifera L.
این گونه زنبور عسل که منشاء آن آفریقا و اروپا است، تقریباً در تمام مناطق کره زمین، به استثنای مناطق قطبی گسترش پیدا کرده و بیش از سایر گونه های زنبور عسل مورد استفاده انسان قرار گرفته است. این گونه در نقاط مختلف کره زمین دارای نژادهای مختلفی است که هر یک خصوصیت ویژه ای دارند.
زنبور عسل اروپایی
شرایط گوناگون محیطی در روی کره زمین سبب به وجود آمدن نژادهای مختلفی از یک گونه می گردد. این نژادها، طی سال های متمادی با محیط و شرایط گوناگون منطقه سازش یافته و به تدریج تغییرات جزئی در رنگ و سایر خصوصیات بدن آنها به وجود آمده است.

نژادهای زنبور عسل، از روی بعضی خصوصیات مرفولوژیکی و بیولوژیکی تشخیص داده می شود. بعضی از خصوصیات مرفولوژیکی مانند رنگ قسمت های مختلف بدن که با چشم غیر مسلح قابل رویت می باشند. در صورتی که دیگر خصوصیات به آسانی با چشم غیر مسلح قابل تشخیص نبوده و باید به روش اندازه گیری آنها در یک نمونه از جمعیت زنبور عسل (Biometrical methods) مشخص گردند. در میان این دسته از خصوصیات، اندازه قسمت های مختلف بدن مانند زبان، ‌طول و عرض بال های عقب و جلو، حلقه های سینه و شکم، طول و عرض بندهای پاها،‌رگ های بال از اهمیت ویژه ای برخوردارند.

در میان خصوصیات بیولوژیکی، رشد کلنی، موم بافی،تمایل به جمع آوری بره موم،تولید عسل و بچه کندو اهمیت دارد.

Rothenbuhler و همکارانش در سال 1968 نژادهای گونه زنبور عسل اروپایی را بر مبنای طبقه بندی Dupraw به چهار گروه بر حسب گسترش جغرافیایی دسته بندی نمودند.

الف: نژاد آفریقایی

ب: نژادهای خاورمیانه

ج: نژادهای منطقه مدیترانه مرکزی و جنوب شرقی اروپ

د: نژادهای منطقه مدیترانه غربی و شمال غربی اروپ

نژاد آفریقایی در حد فاصل جنوب صحرای سینا تا منطقه مصر را شامل شده اند. نژادهای خاورمیانه حد فاصل بین نژاد آفریقایی و نژادهای جنوب شرقی اروپا هستند. نژادهای شمال غربی اروپا مستقلاً بوجود آمده اند و عامل اصلی این تفکیک سلسله جبال آلپ و زمان یخبندان بوده است.
 
تکلیف: برای این جلسه چارت رده بندی حشرات را با كمك منابع موجود آماده كنید تا به نژاد زنبور عسل برسید.
محل بازدید/ اردو/ خرید:
برای این جلسه می توانید از موزه هایک میرزایانس واقع در تهران-بزرگ راه چمران- خیابان تابناک- موسسه تحقیقات رده بندی حشرات مراجعه نمایید.
منابع مطالعه:
برای كسب اطلاع بیشتر در زمینه نژادهای مختلف زنبور عسل به منابع زیر مراجعه نمایید.
- كتاب راهنمای پرورش زنبور عسل (‌فصل اول- نژادهای زنبور عسل)، تألیف:دكتر مسعود هاشمی
- كتاب زنبور عسل و پرورش آن (فصل چهارم)، تألیف: دكتر نعمت الله شهرستانی

- وب سایت فارسی زبان زنبور عسل ایران http://www.mellifera.ir

 


طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، آموزش، مقالات، گالری تصاویر،
برچسب ها: نژادهای زنبور عسل، تعاونی زنبورداران قائم شهر، زنبورداران قائمشهر،

تاریخ : چهارشنبه 24 دی 1393 | 01:35 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
اهداف جلسه:
• اهمیت وجود زنبور عسل
• آشنایی با تاریخچه وجود زنبور عسل
• آشنایی با تاریخچه زنبور داری در ایران
 
وسایل مورد نیاز: -------------------------
 
روند کار:
(67) وَأَوْحَى رَبُّكَ إِلَى النَّحْلِ أَنِ اتَّخِذِی مِنَ الْجِبَالِ بُیُوتاً وَمِنَ الشَّجَرِ وَمِمَّا یَعْرِشُونَ (68) ثُمَّ كُلِی مِن كُلِّ الثَّمَرَاتِ فَاسْلُكِی سُبُلَ رَبِّكِ ذُلُلاً یَخْرُجُ مِن بُطُونِهَا شَرَابٌ مُّخْتَلِفٌ أَلْوَانُهُ فِیهِ شِفَاء لِلنَّاسِ إِنَّ فِی ذَلِكَ لآیَةً لِّقَوْمٍ یَتَفَكَّرُونَ
(67) و پروردگار تو به زنبور عسل وحی کرد که در کوه ها و درختان و بناهای رفیع منزل گیرید! (68) سپس از میوه های شیرین و حلاوت گل های خوش بو تغذیه کنید و راه پروردگارتان را به اطاعت بپوئید، آنگاه از درون شکم آنها شیرینی به رنگ های مختلف بیرون آید که در آن شفاء مردمان است. و این برای متفکران آیاتی از قدرت خداست.
مقدمه
هدف از انجام این پروژه آشنایی با اهمیت وجود زنبور عسل، زندگی اجتماعی زنبور عسل و شناخت نظم زندگی زنبور عسل می باشد. به منظور رسیدن به این هدف ابتدا باید در مورد اهمیت زنبور عسل در زندگی ما‏‌، تاریخچه زنبورداری و آشنایی با نژادهای مختلف زنبور عسل بدانیم.
 
1-1 اهمیت وجود زنبور عسل
در این بخش قصد داریم به بررسی مواردی بپردازیم كه اهمیت وجود زنبور عسل را هم در طبیعت و هم در زندگی انسان نشان می دهد. همانطور كه می دانید زنبور عسل مهم ترین حشره ای است که وظیفه گرده افشانی گیاهان گلدار را به عهده دارد. از میان تمام حشراتی که با گل ها سروکار دارند، تنها زنبور عسل است که به راحتی توسط انسان قابل نگهداری و جابه جایی است. هم چنین زنبور عسل به راحتی قابل پرورش است و فرآورده هایی چون عسل، موم،‌ بره موم، گرده، شاه انگبین و ژله رویال تولید می کند. ‌همین امر باعث شده انسان به بررسی زندگی این موجود پرفایده پرداخته و در نحوه پرورش آن جدیدترین روش ها را به كار گیرد.
 
وفاداری زنبور عسل به گل مورد انتخابش
صفت وفاداری زنبور عسل به گل مورد انتخابش، باعث شده تا وجود این حشره را برای گرده افشانی در تولید بیشتر میوه ها و بذر های کشاورزی الزامی بدانیم. استفاده از زنبور عسل برای گرده افشانی درختان میوه، علاوه بر افزایش بسیار هنگفت در تولید محصول، مقدار قابل توجهی عسل نیز تولید می شود که در مورد سایر گیاهان نیز این تناسب صادق است.
شما می توانید علاوه بر موارد ذكر شده در بالا در مورد اهمیت زنبور عسل، ویژگی های دیگر زنبور عسل را كه باعث شده این موجود برای طبیعت و انسان خاص و استثنایی باشد را جستجو كرده و در پژوهش خود بیافزایید.
 
1-2 تاریخچه زنبور عسل و زنبور داری
با توجه به مطالعات تخصصی که تاکنون در مورد زنبور عسل صورت گرفته است، مسجل است که زنبور عسل خیلی پیش از انسان بر روی کره زمین می زیسته است. اولین اثر بدست آمده از زنبور عسل مربوط به فسیلی می شود که از میان صمغ ناحیه بالتیک به دست آمده است و حدود 40 میلیون سال قدمت دارد. در حال حاضر، در موزه تاریخ طبیعی نیویورک، از یک فسیل زنبور عسل نگهداری می شود که قدمت آن 20 میلیون سال تخمین زده شده است. این اسناد نشان می دهد که قدمت زنبور عسل بر روی کره زمین نه تنها بیشتر از انسان بلکه بیشتر از قدمت بسیاری از گیاهان و جانوران موجود یا منقرض شده است. دانستن این مطلب در بررسی زندگی زنبور عسل به ما كمك می كند.
 
فسیل زنبور عسل مربوط به 14 میلیون سال قبل
بی شک قدمت کم نظیر طول عمر گونه زنبور عسل روی کره زمین، یکی از اسرار خلقت است که تا قرون اخیر بشر از آن بی اطلاع بود. راز بزرگ طبیعت که باعث شده است زنبور عسل از لحاظ ارزش و اهمیت در صدر تمامی حیوانات و گیاهان قرار گیرد، قابلیت بسیار بالا و منحصر به فرد آن در گرده افشانی بسیاری از گونه های مهم گیاهی است.
زنبور عسل از قسمت گرمسیری و نیمه گرمسیری آفریقا منشاء گرفته و سپس به اروپا و شرق آسیا گسترش یافته است. از قرن ها پیش زنبور عسل در شکاف کوه ها و تنه خالی درختان لانه می کرده و بشر از بدو پیدایش برای دست یابی به عسل، با روش های ابتدایی زنبور را از لانه ها بیرون رانده،‌ عسل و موم را مورد استفاده قرار می داده است.
 
كندوی ساخته شده بر روی درخت
به تدریج انسان دریافت که می تواند با جمع آوری آشیانه های طبیعی زنبوران عسل، تعدادی از آنها را در مجاورت محل زندگی خود نگهداری و از آنها بهره برداری کند. بنابراین بومیان نواحی جنگلی، آشیانه هایی از تنه درخت ساختند و به صورت افقی یا عمودی در محلی مستقر کردند،‌ به این ترتیب پرورش زنبور عسل توسط انسان آغاز شد.
در نقاط غیر جنگلی نیز مردم با ساختن آشیانه های گِلی، سفالی و سبدی و جای دادن زنبوران عسل در آنها به پرورش زنبور عسل روی آوردند. کم کم با افزایش علم انسان در مورد جمعیت زنبور عسل، ملکه، زنبوران نر و کارگر همچنین روش های صحیح برداشت عسل از کندو ها، وارد مرحله جدیدی از زنبورداری شد.
تصاویر انواع کندوهای اولیه کندوی تنه درختی، کندوی خمره ای و کندوی سبدی را ببینید.
 
كندوی تنه درختی


انواع كندوی زنبور عسل

 
1-3 تاریخچه زنبورداری در ایران
گرچه تاریخ ثبت شده و مستندی از وضعیت زنبورداری در ایران وجود ندارد ولی با بررسی تاریخ، گزارشات و ادبیات دیرینه ایران و هم چنین آثار باستانی مختلف متوجه می شویم که زنبور داری از زمان های بسیار قدیم در ایران رایج بوده است. خصوصاً در زمان هخامنشیان (حدود 460 سال قبل از میلاد) آثار مشخصی از وجود زنبورداری به عنوان حرفه و تفنن وجود دارد.
در گذشته زنبور عسل عمدتاً در کندوهای محلی نگهداری می شد و معمولاً به صورت یک شغل جانبی یا سرگرمی به آن نگاه می شد. بیشترین تکامل زنبورداری در ایران در قرن بیستم صورت گرفت، زمانی که کندوهای بومی به کندوهای جدید تبدیل شدند و وسایل جدید و روش های نوین جایگزین وسایل و روش های قدیمی گردید.
 
زنبورداری نوین
رایج شدن کندوهای جعبه ای و پرورش ملکه در ایران نقطه عطفی در تاریخ زنبورداری کشور محسوب می شود تا آنجا که طبق آمار ها، مقدار کل عسل تولید شده در سال 1361 حدود 9000 تن گزارش شده، و بعد از رشد قابل ملاحظه صنعت زنبورداری، این میزان در سال 1386 به حدود 46952 تن رسید.
تکلیف: برای این جلسه با جستجوی كلمات كلیدی مانند تاریخچه زنبور عسل، انواع كندو، تاریخچه زنبور داری و ... در اینترنت، اطلاعات مفیدی جمع آوری نمایید تا در ادامه پژوهش به شما كمك نماید.
 
محل بازدید/ اردو/ خرید: ---------------------------------------------
 
منابع مطالعه: علاوه بر جستجوی مباحث یاد شده این درس در اینترنت، می توانید برای جمع آوری اطلاعات مفید به كتاب راهنمای پرورش زنبور عسل فصل اول و دوم- مولف: دكتر مسعود هاشمی مراجعه نمایید.
 


طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، گالری تصاویر، آموزش، مقالات،
برچسب ها: اهمیت وجود زنبور عسل، آشنایی با تاریخچه وجود زنبور عسل، آشنایی با تاریخچه زنبور داری در ایران،

تاریخ : سه شنبه 23 دی 1393 | 11:51 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

مصرف عسل باعث تحریک و تقویت قلب و همچنین باعث گشادشدن رگ ها شده و جریان خون را در درون شریان های انشعابی افزایش می دهد.

مریم مراداف در گفت و گو با خبرنگار بهداشت و درمان فارس، افزود: نقش عسل در درمان سنتی بسیاری از بیماری ها و جراحات مختلف از جمله بیماری های قلبی عروقی، کلیوی، ریوی، دهان و دندان، دستگاه گوارش، پوست، زخم ها و سوختگی ها مفید است.

وی گفت: قلب پرکارترین عضله بدن است که از زمان جنینی شروع به فعالیت می کند و به صورت طبیعی در تمام طول زندگی انسان حتی یک لحظه هم استراحت ندارد.

این متخصص تغذیه افزود: بیشترین مصرف انرژی را در بین تمام عضلات بدن دارد. ثابت شده است که عسل به علت دارا بودن گلوکز زیاد که راحت هم جذب می شود تأثیر بسیار مهمی روی عضلات قلب در انواع مختلف بیماری های قلبی دارد.

مراداف گفت: مصرف عسل از طرفی باعث تحریک و تقویت قلب و همچنین باعث گشادشدن رگ ها شده و جریان خون را در درون شریان های انشعابی افزایش می دهد.

وی افزود: عسل باعث بهبود وضع فشار مایعات بدن شده و فشار خون را تنظیم می کند و مانع از سکته قلبی می شود.

توصیه می شود تمام بیماران قلبی به ویژه آن دسته از بیماران که مبتلا به انسداد یا تنگی عروق قلبی هستند در مصرف عسل کوتاهی نکنند و البته بیماران قلبی که دیابت دارند نباید اعتدال در مصرف را فراموش کنند.




طبقه بندی: آموزش، اخبار و اطلاع رسانی،
برچسب ها: مصرف عسل، تقویت قلب، گشاد شدن رگ ها، رفع تنگی عروق قلبی، دیابت،

تاریخ : جمعه 19 دی 1393 | 12:09 ق.ظ | نویسنده : | نظرات
نظر به اینکه بروز بیماری ها خود به خود نبوده و برای وقوع آن بایستی شرایط لازم فراهم شود و استرسها (گرما و سرما)می تواند سرآغاز آن باشد به منظور پیشگیری از بروز مشکلات بیماری ها و حفظ سرمایه و کسب درآمد نگهداری کلنی ها در شرایط مطلوب از اصول مهم بوده که نیاز به مقدمات دارد و زمستان گذرانی مهم ترین آن است .

● اولین اصل:

وجود مقدار کافی و مناسب ذخیره غدا در کندو است .که باید حداقل برای هر کندو با ۵ قاب متوسط زنبور ۵کیلو عسل باشد. عسل مذکور بایستی به صورت قاب و با پولک سربسته باشد تا در زمان نیاز زنبوران نسبت به باز نمودن حجرات عسل و مصرف آن اقدام نمایند(در مناطق با طول زمستان متوسط).در صورتی که دستی در برنامه قرار داشته باشد می توان در رژیم غذایی دستی مقداری (شربت عسل)همراه نمود . (مقدار غذا با طول دوره سرما بستگی دارد )البته وجود گرده در قابها الزامی است .

● دومین اصل: 

ترتیب چیده شدن قابهاست یک قاب پوکه یا یک طرف خالی و طرف دیگر عسل از سمت خالی بایستی در جوار دیواره کندو قرار گیرد. قابهای مناسب تخم ریزی یا حاوی تخم ، لارو و شفیره کنار قاب مذکور قرار گرفته و سپس قاب حاوی غذا در قسمت کنار این قابها(به سمت مرکز کندو) قرار گرفته و سپس یک قاب خالی (پوکه) قرار گرفته کنار آن در هر طرف کندو یک میخ کوچک برای ثابت نمودن قابها به کندو زده و یا بقیه فضا را با قاب بدون موم به جهت ثابت نمودن قابها پر نموده و درب کندو را می بندیم (قرار دان گونی پلاستیک یا برزنت روی قابها و بستن سوراخ تهویه پشت کندو ، مغایر اصول بهداشتی است ) ولی استفاده از پوشش تخته سه لا یا فیبری دارای منفذ مناسب توصیه می شود در صورت لزوم می توان در یک جعبه کندو دو کلنی را مستقر کرد و دو سوراخ پرواز در ان تعبیع نموده و بین هر دو کندوی مستقل را به قرار دادن یک صفحه فیبری تا زیر سقف کندو به موازات قابها از کف تا زیر درب کندو آنها را از هم جدا نمود. سوراخهای تهویه درب و بدنه کندو نبایستی مسدود گردد.

● سومین اصل:

ترکیب جمعیتی و میزان آن و مدیریت بیماریها می باشد.

الف) ترکیب جمعیتی: به این منظور در هر کلونی بایستی مقدار مناسبی تخم روز ، لارو و شفیره به انضمام تعداد مناسبی زنبور کارگر جوان وجود داشته باشد. و بهتر است هر ساله حدود ثلث تا نصف قابهای حجره دار نو شود.

ب) در مورد بیماریها نکات بسیاری باید قید شود. لیکن بدلیل اینکه در هر منطقه ای به علت بیماریهای خاص و شرایط ویژه نکات بهداشتی و درمانی همان منطقه باید رعایت شود و شرایط خاص را کارشناس هر منطقه بایستی بررسی و اعما نماید. لذا به ذکر نکات کلی و بطور اجماع اکنتفا می شود.

بنابراین فعلا مبارزه و کنترل آفات و انگلهای زنبور عسل (واروا ، نوزما آکارا پیس و ...) که از اهمیت بسیاری برخوردار است مختصرا بیان می شود.

در مورد واروا تا ۲% میانگین آلودگی زنبوران بدون اهمیت و میانگین تا ۵% قابل درمان و یا برنامه ریزی برای درمان در فصل بعدی می باشد. آلودگی بیش از ۵% بایست برنامه ریزی قاطع اعمال شود ( حذف کندوهای ضعیف یا ادغام آنها و مصرف دارو یا اقدامات بیولوژیک ضروری است.( میانگین آلودگی = معدل درصد آلودگی تعداد کندوهای نمونه گیری شده است ) (درصد آلودگی = تعداد کنه * ۱۰۰ تقسیم بر تعداد زنبور نمونه)

در مورد نوزما در صورت رویت علایم و شدت آلودگی باید تصمیم گیری و درمان مناسب انجام شود ابتدا اگر تعداد کندوهای آلوده کم بود (یک کندو) حذف آن و جدا سازی کندوهای مشکوک و درمان آنها و پیش گیری در بقیه کندو ها ضرورت دارد. ( ظهور علایم در بیش از یک کندو با توجه به رطوبت منطقه و یا کوچ به منطقه مرطوب درمان کلیه کندوها ضروری است) در صورت وجود سابقه قبلی بیماری مثلا در فصل بهار قبلی نیز بایستی نمونه گیری و آزمایش شود. اگر وجود بیماری به صورت مزمن یا مخفی تایید شد(بیش از ۶۰ عدد عامل بیماری در یک شان میکروسکوپی از محلول حاصل از سلایه شکم ۲۰ زنبور ) در صورت لزوم با توجه به وجود علایم و درصد آلودگی کندوها ( بیش از ۱% ) اقدام به مبارزه نمود.

در مورد آکاراپیس وودی در صورتیکه کوچ به مناطق خشک تر از محل استقرار قبلی در برنامه باشد نیاز به اقدام دارویی نمی باشد ضمنا اگر داروهای تدخینی و یا سیستمیک ضد واروا یا اسید اگزالیک و یا اسید فرمیک در مبارزه مصرف شود. از شدت وفور اکاراپیس ودی می کاهد و کنترل زنبورستان در فصل زاد و ولد بعدی ضروری است . اصولا این بیماری به رطوبت منطقه بستگی شدید دارد و در مناطق خشک دیده نمی شود.

در مورد لوک نیز بایستی با دقت و شدت عمل شود و عاری بودن کندوها از علایم بیماری قطعی گردد. و در صورت نیاز اقدام درمانی مناسب انجام شود( حذف کلیه کندوهای دارای علامت و تجویز دارو به هر کندو ۴ بار به فاصله یک هفته هر بار ۱۰۰ الی ۲۰۰ میلی گرم اکسی تتراسیکلین ۲۰% ) به ویژه در مبارزه با لوک آمریکای که درمان بلند مدت و نابودی هاگها پس از تبدیل هاگ به باسیل میسر و از اهمیت زیاد برخوردار است اصوالا تا هنگامی که هاگها در کندو باشد و با نوزادان تماس یابد. هاگها به باسیل تبدیل و سپس باسیلها هر کدام هزاران هاگ ایجاد و هاگها مجددا به باسیل تبدیل و باعث بروز بیماری می شود. حذف کلیه قابهای دارای علایم بیماری و جابجایی زنبورستان سرلوحه کار است.

(ضمنا سایر بیماریها نیز مهم است و باید مد نظز باشد ولی در درجه بعدی اهمیت است و حسب مورد بایستی اقدام شود)

توضیح اینکه رابطه میزان جمعیت کندو و حجم آن با طول دوره سرما و شدت سرما بایستی رعایت گردد. یعنی اگر طول دوره سرما یا شدت آن کم باشد جمعیت کمتری نیاز است و برعکس و به همین مبنا جمعیت بیشتر غذای بیشتری نیاز دار. بنابراین صلاح در این است که همیشه مقدار غذا بیش از نیاز کندو برای زمستان گذرانی در نظر گرفته شود که اگر سرما و عدم دسترسی به گل و تامین غذا بروز نمود جمعیت کندو از بی غذایی نابود نشود و تمام زحمات و هزینه مربوطه هدر نرود. البته مکان استقرار کندوها و تاثیر سرمای محیط استقرار بر مصرف عسل تاثیر داشته و سرمای قابل تحمل در کاهش مصرف عسل موثر است که باعث کاهش تحرک و کاهش تخم ریزی و جمعیت نیز می شود که جبران جمعیت در شروع گرما بایستی در اولویت باشد و بدین منظور می توان کوچ کوتاه یا لزوما بلند و تغذیه دستی تحریکی دو ماه قبل از نیاز به جمعیت فراوان اجرا گردد. و افزایش جمعیت با شروع وفور گل در طبیعت بایستی تطابق داشته و در واقع پیشواز فصل گل رفتن و جلوتر از صحرا و طبیعت بودن بایستی هدف اصلی در کسب عسل باشد.

● استراتژی درمان

نظر به اینکه مصرف سموم (دارو)از نظر هزینه اقتصادی ونیروی کارگر و تاثیر منفی آن برروی ساختار بدنی زنبور (ژنها) به وبژه ملکه و باقی مانده دارویی در عسل و سلامت مصرف کننده عسل و عواقب ناشی از اثرات سوء سموم روی نسل های بعدی زنبور واجد اهمیت است و با توجه به اینکه بیماری های انگلی پیشگیری ندارد و برای تصمیم به درمان هم بایستی آلودگی در حد منطقی باشد تا اقدام به دارو درمانی سنجیده باشد .

▪ بنابراین در استراتزی مبارزه و درمان واروا مصلحت در آن است که :

۱) برنامه مراقبت از این بیماری به ویژه در کندوهای با آلودگی قبلی از نظر اقتصادی – سلامت عسل و کندو – و هزینه نیروی کار مهم بوده و باید مد نظر باشد و در صورتی که آلودگی ثابت مانده با توجه به شرایط و فصل اقدام شود یا اگر رو به ازدیاد است تصمیم مناسب اتخاذ (درمان شود). در صورتیکه اگر الودگی رو به تنزل است از درمان دارویی پرهیز نمود .و به اقدامات حمایمی و بیولوژیک به منظور حصول نتیجه بهتر و سریع تر روی آورد .بدین سان با اعمال ادغام کندوهای مقاوم و تغذیه دستی و دادن قاب شفیره و زنبور جوان بالغ به مقاومت بیولوژیک زنبورها رسید .

۲) با توجه به ویژگی های زنبور عسل (خسلت نظافت گری + زنهای R,U و پدیده گرومینگ و خصلت اموزش پذیری عمل گرومینگ ، زنبوران تازه متولد یا منتقل به کندوی جدید عمل گرومینگ را فرا میگیرند)ذاز همین ویژگیها در جهت حذف درمان داروی ناخواسته باید استفاده نمود.

● روش برخورداری با بیماری (استراتژی مبارزه با وآروآ)

گر معدل آلودگی در حد کمتر از ۲% بود کلا نیاز به درمان نیست و برنامه مرافبت سالی یکبار دو ماه بعد از شروع اولین تخم ریزی عمده یا ابتدای هر فصل کوچ به گرمسیر، بایستی انجام شود و اگر معدل آلودگی تا ۵% بود بایستی ابتلاء مشکوک قلمداد و شرایط کوچ و فصل راهنمای مراقبت بیماری در زنبورستان باشد و بر این اساس استراتژی درمان برگزیده شود. در صورتی که معدل آلودگی بیش از ۵% بود با توجه به فصل اگر ابتدای فصل زاد و ولد بود اقدام به درمان باید صبر نمود. در غیر این صورت حسب شرایط بایستی اقدام شود.

۱) نکته مهم : در صورت عدم استفاده از سموم مجاز (مصرف سموم غیر مجار بسیار خطرناک است)با حذف کندوهای ضعیف و غیر مقاوم به واروا و برنامه حمایت غذایی جمعیت و کمک بیولوژیک (استفاده از گونه های مقاوم ) پس از چند سال کندوها به نحو محسوسی قدرت مقابله و دفاع از خود علیه واروا را کسب می کند .

۲) نکته مهم : اصولا هر دارو در صورتی که وارد سیستم بدن زنبور شود از جنبه های مختلف تاثیرات متفاوتی در زنبورها دارد که بعضی سوء بوده و بهتر از حداقل مصرف داروها و حداکثر اعمال مدیریت و اقدامات حمایتی جهت مفقیت بلند مدت انجام شود (حتی الامکان اقدام دارویی دارویی و حمایت بیولوژیک توام باشد ).

۳) سموم مجاز بایستی طبق تناوب و دقیقا طبق توصیه سازنده و دامپزشک متخصص مصرف شود تا ضمن اجتناب از ظهور نسل مقاوم کنه به سم از تجمع و اثرات سوء یک نوع سم در کندو(در موم و زنبور و عسل )پرهیز نمود .

▪ خلاصه: داروها به ویژه سموم ضد واروا بایستی بسیار اگاهانه مصرف شود تا از بروز نسل مقاوم کنه –انباشت سم و به ویژه یک نوع سم که ممکن است به حد خطرناک در موم و بدن زنبورها به خصوص ملکه و عسل برسد پرهیز شود و از اصول بیولوژیک و اقدامات حمایتی و تغذیه ای مناسب در کندوها بهره برد و ز توان مقابله طبیعی زنبوران با واروا استفاده شود تا علاوه بر پرهیز از مشکلات عدیده (مالی , بهداشتی ,ضعف کلی زنبوران و عدم تولید عسل و غیره ) عسل سالم تر و بیشتر و کار توام با موفقیت اقتصادی که هدف هر کسی است حاصل شود . قطعا به گزینی می تواند در این مورد نقش عمده ای داشته باشد و توصیه می شود این سموم نه کمتر و نه بیشتر از دستور سازنده یا دامپزشک متخصص استفاده شود .
 نویسنده : دکتر سیروس کوشا -کارشناس سازمان دامپزشکی کشور
منبع : سایت زنبور عسل ایران


طبقه بندی: آموزش،

تاریخ : چهارشنبه 17 دی 1393 | 11:04 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

نحل منفرد: داوود پناهی یک زنبوردار ایرانی الاصل ساکن ایالت میسوری آمریکا است. در یک گفت و گوی تلفنی با ایشان در خصوص حمایت دولت از صنعت پرورش زنبور عسل ، نقش و روش تشکیل و اداره انجمن های زنبورداران آن کشور و استفاده ی وی از کندوهای کف باز صحبت کردیم.

 نحل منفرد: آقای پناهی چه شد که زنبوردار شدید؟

داوود پناهی: همیشه آرزو داشتم که زنبورداری را شروع کنم. من آذری هستم .  در کنار رود ارس بزرگ شده ام. این مربوط می شود به سال های پایانی جنگ جهانی دوم. وقتی که روس ها زنبورداری می کردند و عسل برداشت می کردند آنها را تماشا می کردم. همین برای من انگیزه شد که یک روزی زنبورداری را شروع  کنم. بعد ها بزرگ شدم و به تهران رفتیم و از آنجا به کالیفرنیای آمریکا مهاجرت کردم. در هیچ جا فرصت نشد تا هشت سال پیش به میسوری آمدم. در میسوری امکاناتش را خداوند به وجود آورد و من کار را شروع کردم.

نحل منفرد: خب آقای پناهی بگذارید سؤالاتم را از اینجا شروع کنم. من دیدم که شما عضو یک انجمن زنبورداری هستید. ( Beekeepers association of the Ozarks ) گویا در آمریکا چنین انجمن هایی زیاد هستند اما در ایران حضورشان کم رنگ است. فایده حضور در این انجمن ها چیست؟


جهت مشاهده ادامه مصاحبه بر روی ادامه مطلب کلیک کنید


طبقه بندی: بیماری ها و آفات زنبور عسل، اخبار و اطلاع رسانی، آموزش،

تاریخ : دوشنبه 15 دی 1393 | 02:48 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

۱- اولین نکته ای که هست اینه که زنبور باید از میان تمام شکلهای هندسی،شکلهایی رو انتخاب کنه که "کاملا متقارن" هستند تا تفاوتی نکنه که زنبور از کجا وارد خانه میشه،از بالا یا پایین یا چپ یا راست. شکلهای کاملا متقارن عبارتند از 3 ضلعی منتظم (مثلث متساوی الاضلاع) ، 4 ضلعی منتظم(لوزی) ، 5  ضلعی منتظم ، 6 ضلعی منتظم ،7 ضلعی منتظم و بینهایت ضلعی منتظم ( دایره!!!). شکلی مثل مثلث متساوی الساقین یا مستطیل کاملا متقارن نیستند.

اگر بخواهیم تعریف دقیق تری از کاملا متقارن بودن ارائه کنیم باید تعداد اضلاع شکل رو در نظر بگیریم. مربع که نوع خاصی از لوزی هست 4 ضلع داره و از 4 راستاهم متقارن هست( راستای طول، عرض، قطر اصلی و قطر فرعی ). خود لوزی هم از 4 راستا متقارن است (می توانید آن 4 راستا را پیدا کنید؟!!! ) مثلث متساوی الاضلاع 3 ضلع داره و از 3 راستا هم متقارن اما مثلث متساوی الساقین تنها از یک راستا متقارن می باشد. مستطیل هم تنها در دو راستا متقارن .

۲- دومین نکته در مورد انتخاب شکلها برای ساخت خانه زنبور اینه که شکلها کاملا در کنار هم چفت بشوند یعنی بعد از کنار هم چیده شدنشان فضای خالی بینشان وجود نداشته باشد. شما اگر 10 تا دایره را کنار هم قرار بدین به وضوح فضای خالی زیادی بین دایره ها خواهید داشت اما می توانید 10 مربع را بدون ایجاد حتی ذره ای فضای زائد در کنار هم بچینید. از بین تمام شکلهای کاملا متقارن تنها 3 ، 4 و 6 ضلعی منتظم این قابلیت را دارند!!! (5 ضلعی منتظم این خاصیت را نداره مثلا اگر 5 تا 5 ضلعی منتظم رو دور تا دور یک 5 ضلعی منتظم بچینید شکلی شبیه یک گل 5 پر ایجاد میشود که لابلای گلبرگهایش فاصله یا همان فضای زائد وجود داره!!! )

۳- حال ببینیم چرا زنبور از بین 3 شکل مناسب 6 ضلعی منتظم را انتخاب میکند.جواب خیلی ساده است. زنبور شکلی را انتخاب می کند که با مصرف موم مشخص، بیشترین فضا را در اختیارش قرار بدهد یعنی در واقع شکلی را برمی گزیند که بتواند باآن با مقدار معین مصالح،بزرگترین خانه ی ممکن را بسازد. به زبان ریاضی زنبور شکلی را انتخاب میکند که به ازای محیط ثابت،بیشترین مساحت را داشته باشد.

 ۴- اجازه بدید قبل از اینکه بین 3 شکل بحث کنیم تکلیفمان را با 4 ضلعی منتظم ( لوزی) مشخص کنیم. در بین تمام لوزی های ممکن با محیط ثابت، مربع بیشترین مساحت را تولید می کند.در واقع لوزی 4 زاویه دارد که دو به دو با هم مساویند پس میشود به هر لوزی دو عدد را نسبت داد. زاویه ماکزیمم و زاویه مینیمم.

به وضوح هر چه اختلاف این دو عدد بیشتر باشه لوزی شکل کشیده تری پیدامی کند و دارای مساحت کمتری هست و بیشترین مساحت وقتی رخ میدهد که اختلاف بین زاویه ماکزیمم و مینیمم حداقل ( یعنی صفر ) باشه یعنی وقتی که هر چهار زاویه ی لوزی 90 درجه باشه یعنی یک مربع داشته باشیم. اگر بخوام ریاضی تر این بحث را دنبال کنم باید بگوئیم که اگر زاویه ماکزیمم را با a و زاویه مینیمم را با b نشان بدهیم، داریم a+b=180 لذا می توانید به هر لوزی در واقع یک زاویه مثلا a را نسبت بدهید.به راحتی می توانید اثبات کنید که مساحت لوزی برابر است با (2sin(a و این مقدار وقتی حداکثرهست که مشتقش یعنی (2cos(a برابر باشد با صفر یعنی  90a= یعنی همانطور که گفتیم هر چهار زاویه لوزی 90 درجه باشند.

۵- پس در نهایت به این نتیجه رسیدیم که زنبور باید از بین مثلث متساوی الاضلاع، مربع و 6 ضلعی منتظم یکی را انتخاب کند. فرض کنید هر سه ی این شکلهای محیطی برابر با یک داشته باشه. می خواهیم مساحت هر کدام را حساب کنیم و نشان بدهیم که مساحت 6 ضلعی منتظم از همه آن ها بیشتراست. طول هر ضلع مثلث متساوی الاضلاع با محیط 1 برابر است با یک سوم. با استفاده از قضیه ی فیثاغورس به راحتی می توانید محاسبه کنید که ارتفاع این مثلث برابر است با یک روی 3√2 ، پس مساحت این مثلث برابر است با یک روی 3√12 که تقریبا برابر است با 0.048 یک مربع با محیط 1 دارای اضلاعی به طول یک چهارم و بوضوح مساحت این مربع یک شانزدهم خواهد شد که تقریبا 0.062 اما طول هر ضلع یک 6 ضلعی منتظم با محیط یک، برابر یک ششم است.در واقع 6 ضلعی منتظم از 6 مثلث متساوی الاضلاع به طول یک ششم تشکیل شده است پس مساحت یک مثلث متساوی الاضلاع به طول یک ششم رو محاسبه کرده آن را در 6 ضرب می کنیم تا مساحت 6 ضلعی منتظم به دست بیاید. مشابها، ارتفاع این مثلث برابر با 3√ روی 12 پس مساحت این مثلث برابر است با 3√ روی 144 لذا مساحت شش ضلعی منتظم شش برابر این مساحت است یعنی 3√ روی 24 که تقریبا برابر است با 0.072

لذا ثابت کردیم که اگر مثلث متساوی الاضلاع، مربع و 6 ضلعی منتظم دارای محیط یکسان باشند 6 ضلعی منتظم مساحت بیشتری ایجاد خواهد کرد!!!

 6-زنبورها ریاضیدانان قابلی هستند.البته اون کسی که این قابلیت رو در وجود اونها نهاده ریاضیدان بسیار قابل تریه یعنی خداوندی که دنیا رو بر اساس اصول ریاضی آفرید...




طبقه بندی: آموزش، مقالات،

تاریخ : جمعه 28 آذر 1393 | 12:05 ق.ظ | نویسنده : | نظرات

زنبور عسل (Apis mellifera) از راسته نازک بالان (Hymenoprera) است. زنبور عسل قسمت های دهانی جونده و مکنده، هر دو را داراست. دگریسی آن کامل است و به طور دسته جمعی زندگی می کند و شامل سه دسته هستند.

1.     ملکه (Queen) که تخم می گذارد.

2.     نرها (prones) کارشان فقط بارور کردن ملکه های جدید است.

3.     کارگرها (Worker) که ماده عقیم هستند و اغلب انواع متعددی دارند.

کندوی زنبور عسل یا به صورت جعبه های مکعبی به ابعاد 50 cm که کندوی modem می گویند و یا به صورت سبد که کندوی بومی می گویند.

 ساختمان مورفولوژیکی زنبور عسل

·         بدن زنبور عسل به طور متراکم از موهایی پوشیده است که دارای تارهای (Barbs) جانبی کوتاهی است. و به راحتی دانه ها گرده را می گیرند. در چشم های مرکب و پاها، موهای صاف وجود دارد پاهای جلویی در حاشیه ساق (tibia) موهای راست و خشن و کوتاهی را دارد و برای تمیز کردن چشم ها از گرده گل به کار می رود و برس چشمی (Eye bursh) می گویند.

·         بالهای زنبور در هنگام پرواز به وسیله قلاب هایی به هم درگیر می شوند و یا بال به نظر می رسند. و نوک این بالها مسیر شکل را طی می کند. ممکن است 400 بار در ثانیه مرتعش شوند. آرواره های زیرین mandibles در کارگران صاف برای جمع آوری گرده و ساختن شاخه ها به کار می رود. آرواره های بالایی maxillae مانند قاشقک های طویلی بوده و برای جمع آوری گرده های گل به کار می رود.

·         لب تحتانی تبدیل به خرطوم شده و ضمایم حسی – بی (Cabialplas) در اطراف آن قرار دارد. مایع شهد در اثر عمل مکنده حلق به درون چینه دان بزرگ یا معده عسل (Money Stomash) کشیده می شود. چهار لب مثلثی دریچه ای را درست می کند و از ورود عسل به معده جلوگیری می کند. بجز موقعی که جهت تغذیه مورد نیاز است. روده زنبور عسل باریک و دراز است. و تقریباً به 100 لوله کوچک، مالپیکی اتصال دارد و روده راست، بزرگ است و به مخرج ختم می شود. در انتهای بدن سوزن وجود دارد که فقط در کارگرها و ملکه ها دیده می شود. حس بویایی در زنبوران عسل بسیار قوی و تیز است و چشم ها دارای تعداد فراوانی واحدهای بینایی است و دارای مغز نسبتاً بزرگ  است: زنبوران عسل قادر به تشخیص رنگ قرمز و سیاه از هم نمی باشند.

گونه ها ونژادهای زنبور عسل

1.     زنبور هندی (Apis Indiea)

2.     زنبور درشت (Apis drostata)

3.     زنبور ریز (Apis florae)

4.     زنبور عسل معمولی (Apis mellifera)  




طبقه بندی: آموزش،

تاریخ : سه شنبه 18 آذر 1393 | 02:20 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
آذر ماه زمان آسایش زنبورها است وقتی كه نه زنبورها با طبیعت كاری دارند و نه طبیعت با زنبورها. پرواز به خارج از كندو تنها در روزهای گرم و آفتابی برای دفع مدفوع انجام می گیرد كه مدتش هم همیشه كوتاه است. این تنها كاری است كه زنبورها در این ماه برای انجامش كندویشان را ترك می كنند. در چنین روزهای باید زنبور دار از آویختن پارچه های سفید روی سیم یا طناب به منظور خشك كردنشان پس از شستن آنها خود داری نموده و این وضع را به همسایه های نزدیكش نیز اطلاع دهد تا آنها هم این اشتباه را نكنند. چون زنبورها پارچه های سفید را برای دفع مدفوع ترجیح می دهند و مدفوعشان را رویشان خالی و پارچه را پر از لكه می نمایند. این لكه ها متاسفانه به آسانی پاك نمی شوند و از بین بردنشان كار مشكلی است.

اولین برف سال معمولا در نیمه دوم همین ماه می بارد و اغلب سوراخ های پرواز را مسدود می كند كه زنبور دار باید فوری سوراخ های پرواز را با جارو یا انگشت باز و این كار راحتی به فردا هم موكول ننماید. زیرا ممكن است همین سهل انگاری كوچك باعث تلف شدن تعدادی از جمعیت ها گردد. هرگاه برف سوراخ پرواز را مسدود نماید تنفس جمعیت با استفاده از سوراخ های ریز موجود در برف تنها كمی دشوار می شود ولی بدی اصلی كار در اینست كه به زودی هوای گرم داخل كندو سطح داخلی برف های مجاور به سوراخ پرواز را آب می كند. این آب در سرمای شدیدتر شب تبدیل به یخ می گردد. یخ هم همان طوریكه می دانید خلل و فرج و یا سوراخ های ریز برای عبور هوا ندارد. در نتیجه جمعیت در داخل كندو پس از مدتی كوتاه خفه می شود. بنابراین بعد از هر برف مهمترین وظیفه زنبور دار پاك كردن فوری سوراخ های پرواز كندو است.

طرز زندگی جمعیت ها در سرمای زمستان بدین طریق است كه زنبورها داخل كندو به صورت گلوله ای در اطراف قاب های پر از عسل در می آیند. گرما در مركز این گلوله حدود  18 تا 20 درجه است. زنبورهایی كه داخل گلوله هستند پس از گرم شدن جای خود را با زنبورهایی كه در سطح خارجی گلوله می باشند و با هوای نسبتا سرد داخل كندو تماس مستقیم دارند عوض می كنند تا آنها هم به نوبه خود گرم شوند. این زنبورها نیز پس از گرم شدن جایشان را با زنبورهای سرد دیگر عوض می كنند. این كار تمام مدتی كه هوا سرد است ادامه دارد زمانی كه آنها به صورت گلوله در می آیند می گوییم زنبورها به خوشه رفته اند. جای ملكه همیشه در مركز یا نزدیكی های مركز گلوله است.

نوع دوم حركت زنبورها برای دسترسی داشتن به عسل است كه دسته جمعی و بدین طریق انجام می گیرد. پس از تمام شدن همه عسل در منطقه ای از شان كه خوشه زمستانی آنجا قرار گرفته است همه زنبورهای خوشه به آرامی ولی با هم چند سانتیمتر روی همان شان به جلو می روند تا منبع غذایی تازه و دست نخورده دیگری را در اختیار گیرند و بتدریج مصرف نمایند. بعد از اتمام عسل این نقطه باز هم دسته جمعی چند سانتیمتر جلوتر می روند. در جریان زمستان آنقدر به این كار ادامه می دهند تا به آخر همان شان برسند. آنگاه باز دسته جمعی خود را به قاب پر از عسل مجاور انتقال داده ولی این بار بعد از تمام شدن عسل این نقطه چند سانتیمتر به عقب می روند. باز هم بتدریج آنقدر عقب می روند تا عسل این قاب نیز تمام شود و همین طرز حركت را با سایر شان های پر از عسل در تمام مدت زمستان ادامه می دهند.

زنبور در سرما و داخل خوشه زمستانی دو نوع حركت را انجام می دهد:
1- حركت انفرادی هر یك از زنبورها در داخل خوشه. از سطح خوشه به داخل آن و از داخل خوشه به سطح.
2- حركت دسته جمعی خوشه روی هر قاب و از یك قاب به قاب دیگر.

زنبورها گرمای لازمه خوشه اشان را با خوردن عسل ایجاد می كنند و از آنجائی كه به صورت گلوله در می آیند قادرند گرمای ایجاد شده را داخل گلوله اشان حبس نموده و مانع خروج و از دست رفتنش گردند. طبق همه حساب های ریاضی و فیزیولوژی بدین طریق موفق می شوند كه كمترین مقدار عسل ممكنه برای گرم شدن و زنده ماندن و زندگی در زمستان مصرف نمایند. همان طوریكه در بالا ملاحظه كردید تا زمانی كه زنبورها عسل كافی در اختیار داشته باشند شدیدترین سرما نمی تواند صدمه ای به آنها بزند چون قدرت كنار آمدن با آن را دارند. آنچه به آنها صدمه زده و می تواند حتی تمام زنبورهای یك جمعیت را تلف كند جریان هوا ( كوران ) می باشد كه زنبور در مقابل آن هیچ نوع مقاومتی ندارد. به همین توصیه می شود كه هنگام تمیز كردن كندوها با كمال دقت باید مواظب بود كه درزها و سوراخ هایی نداشته باشند. اگر داشتن باید آنها را مسدود نموده و یا كندو را عوض كرد.

كنترل هفته ای یكبار سوراخ های پرواز به زنبور دار امكان می دهد اوضاع داخلی كندوهایش را حدس بزند. در صورتی كه بعضی از جمعیت ها و زنبورهایش را ناراحت روی تخته پرواز دید شماره كندویش را یاد داشت كرده و در اولین فرصت كه هوا گرم تر از 10 درجه شد آن را باز كرده و به سرعت وضع داخلیش را بررسی نموده و كمك لازمه را در اختیار آن جمعیت قرار دهد. مدت بررسی هر كندو باید خیلی كوتاه بوده و مثلا از 2 دقیقه تجاوز ننماید. اگر مدت زیادتر باشد گرمای داخلی كندوها باز هم بیشتر پایین می آید. زنبورها برای اینكه گرمای داخلی را به حد اولیه برسانند ناچارند مقدار زیادتری از عسل های ذخیره زمستانیشان را خورده و در بدنشان تبدیل به گرما نموده و داخل كندو پخش كنند تا هوای داخلی دوباره گرم و متعادل گردد. بدین طریق باز مقدار بیشتری از عسل مصرف می كنند كه این به ضرر زنبور دار و جمعیت است.

اصلا این قاعده كلی است كه زنبورها هر باز كردن سر كندو را با خوردن مقداری عسل پاسخ می دهند. بنابراین به صرف زنبور دار است كه چه در تابستان و چه در زمستان تا آنجا كه برایش ممكن است از این كار اجتناب ورزد و تنها هنگامی سر كندو را باز كند كه واقعا لازم باشد. عده ای از زنبور داران كندوهایشان را زیر سقفی كه از قبل برای همین منظور ساخته و آماده نموده اند می گذارند تا باران و برف روی كندوها نریزد كه البته این كار خیلی بهتر هم هست چون علاوه بر اینكه پاك كردن برف از روی كندوها دیگر لزومی ندارد. در تابستان هم در مدتی كه كندوها هنوز مهاجرت داده نشده اند سایه بان خوبی برایشان می باشد و زنبور دار مجبور نیست برای كار كردن با زنبورها در وسط آفتاب مرتب عرق بریزد.

منابع : سایت زنبور عسل ایران ، کتاب پرورش زنبور عسل دکتر نعمت اله شهرستانی




طبقه بندی: آموزش، مقالات،

تاریخ : شنبه 15 آذر 1393 | 11:31 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
بر طبق اعلام و برنامه ریزی از پیش تعیین شده توسط هیئت مدیره شرکت تعاونی کشاورزی زنبورداران قائم شهر و حومه کلاس آموزشی تغذیه کمکی زمستانی زنبور عسل شرکت تعاونی  کشاورزی زنبورداران قائم شهر چهارشنبه 12 آذر ماه 1393 در نمازخانه مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان قائم شهر با حضور حدود 50 نفر از زنبورداران محترم این شهرستان و با تدریس استاد بزرگوار جناب آقای دکتر محسن شکوهی برگزار گردید. ویدئو و تصاویر کامل این کارگاه آموزشی در آرشیو شرکت تعاونی کشاورزی زنبورداران قائم شهر موجود می باشد.

[http://www.aparat.com/v/mrKis]



طبقه بندی: اخبار و اطلاع رسانی، گالری تصاویر، آموزش،

تاریخ : چهارشنبه 12 آذر 1393 | 11:26 ب.ظ | نویسنده : | نظرات
بر طبق اعلام و برنامه ریزی از پیش تعیین شده توسط هیئت مدیره شرکت تعاونی کشاورزی زنبورداران قائم شهر کلاس آموزشی تغذیه کمکی زمستانی زنبورعسل شرکت تعاونی  کشاورزی زنبورداران قائم شهر و حومه چهارشنبه 12 آذر ماه 1393 در نمازخانه مدیریت جهاد کشاورزی شهرستان قائم شهر با حضور حدود 50 نفر از زنبورداران محترم این شهرستان و با تدریس استاد بزرگوار جناب آقای دکتر محسن شکوهی برگزار گردید. ویدئو و تصاویر کامل این کارگاه آموزشی در آرشیو شرکت تعاونی کشاورزی زنبورداران قائم شهر موجود می باشد.












طبقه بندی: جلسات هیئت مدیره، اخبار و اطلاع رسانی، گالری تصاویر، آموزش،

تاریخ : چهارشنبه 12 آذر 1393 | 11:19 ب.ظ | نویسنده : | نظرات

تعداد کل صفحات : 3 :: 1 2 3